The Murderbot Diaries Series 7 Books Set – All Systems Red, Artificial Condition, Rogue Protocol, Exit Strategy, Network Effect, Fugitive Telemetry, and System Collapse
Martha Wells has been an SF/F writer since her first fantasy novel was published in 1993, and her work includes The Books of the Raksura series, the Ile-Rien series, The Murderbot Diaries series, and other fantasy novels, most recently Witch King (Tordotcom, 2023). She has also written media tie-in fiction for Star Wars, Stargate: Atlantis, and Magic: the Gathering, as well as short fiction, YA novels, and non-fiction. She has won Nebula Awards, Hugo Awards, Locus Awards, and a Dragon Award, and her work has appeared on the Philip K. Dick Award ballot, the British Science Fiction Association Award ballot, the USA Today Bestseller List, the Sunday Times Bestseller List, and the New York Times Bestseller List. She is a member of the Texas Literary Hall of Fame, and her books have been published in twenty-five languages.
She is also a consulting producer on The Murderbot Diaries series for Apple TV+.
Η σειρά προς το τέλος κουράζει, σημάδι ότι είτε πρέπει να αποφευχθεί το binge reading, είτε ότι έπρεπε να έχει σταματήσει στο δεύτερο (άντε τρίτο) βιβλίο
1. All Systems Red ⭐⭐⭐
Περισσότερο νουβέλα παρά μυθιστόρημα, καλογραμένο μεν, αλλά όχι το αριστούργημα που εκθειάζει ο κόσμος (και απορώ για το 4+ στη βαθμολογία).
Ένα ανδροειδές (ψιλοσάιμποργκ, γιατί έχει και οργανικά κομμάτια) που έχει χακάρει τον καθοδηγητή συμπεριφοράς του για να λειτουργεί αυτόβουλα (υπάρχει ένα χάσμα λογικής εδώ) προστατεύει μια επιστημονική αποστολή σε έναν πλανήτη, που φιλοξενεί δύο μόνο αποστολές.
Όταν η άλλη αποστολή (που απέχει μισό πλανήτη στην κυριολεξία) εξαφανίζεται, μια ομάδα μαζί με το ανδροειδές πηγαίνει να δει τι συνέβη.... Είναι όλοι δολοφονημένοι, μαζί και ένα από τα ανδροειδή τους.
Το ρομποτάκι μας σώζει την αποστολή, σώζει τη μέρα και στο τέλος οι καλοί εργοδότες αγοράζουν το συμβόλαιό του και γίνονται κηδεμόνες του. Μόνο που το ανδροειδές μας, το φονομπότ μας, έχει άλλα σχέδια. Την κάνει μέσα στη νύχτα με οτοστόπ για... άλλους πλανήτες -βλέποντας σίριαλ στη διαδρομή, αφήνοντας τους ανθρώπους που αγάπησε (ποτέ δεν τεκμηριώνεται επαρκώς το γιατί) και προστάτεψε, για να είναι ο εαυτός του.
2. Artificial Condition ⭐⭐⭐
Μέρτερποτ ον δε λους… (sic)
Το Murderbot από το πρώτο βιβλίο της ιστορίας, θα κάνει τον πρώτο του φίλο (μια ευφυέστατη και εξαιρετικά ικανή τεχνητή νοημοσύνη μεταφοράς, τον «ART») και θα αναλάβει τους πρώτους του πελάτες ως «σύμβουλος ασφάλειας», μια ομάδα αφελών που σχεδιάζουν να ταξιδέψουν στην ίδια περιοχή του σταθμού με την εγκατάσταση όπου συνέβη το θανατηφόρο περιστατικό στο παρελθόν του ήρωα. Έτσι, εκείνος έχει μια καλή δικαιολογία για να επανέλθει σε αυτή την απομονωμένη περιοχή, όπου σκοπεύει να κάνει τις δικές του έρευνες. Βέβαια, στην πορεία θα διαπιστώσει ξανά, πως όταν οι άνθρωποι χρειάζονται τη βοήθειά του, γίνεται ευάλωτο και συνήθως λειτουργεί «against its better judgement». Όπως τώρα, που οι πελάτες του θεωρούν ότι η “καλοκάγαθη” επιχείρηση που τους έκλεψε τα δεδομένα είναι διατεθειμένη να τους τα επιστρέψει απλώς και μόνο αν της επιστρέψουν τα Bonus τους (γατάκια…). Εννοείται ότι θα πέσει ξύλο, σφαίρες και ότι θα γίνουν απόπειρες δολοφονίας.
Παρά το γεγονός ότι έχει ξανά επαφή με ανθρώπους (και μάλιστα διαρκή, πελάτες του είναι, και κάνουν συνεχώς ανοησίες) τα καλύτερα κομμάάτιια του βιβλίου είναι όπου υπάρχει αλληλεπίδραση μεταξύ των ΑΙ (υπάρχει και ένα σεξ-μποτ, που όμως χρησιμοποιείται με λάθος τρόπο), είτε «παζαρεύουν», είτε παρακολουθούν σαπουνόπερες, είτε ετοιμάζουν σχέδια δράσης και τα εκτελούν. Εννοείται πως η ιστορία θα περιστραφεί και γύρω από το παρελθόν του Bot, με ενδείξεις σύνδεσης των δύο υποθέσεων…
Πίσω και πέρα από όλα αυτά, παραμένουν οι νοητοί ορίζοντες ελευθερίας που ορίζουν ένα έστω και χακαρισμένο murderbot, συμβατική ηθική και ρομποτική ηθική (έχουμε ήδη τσαλαπατήσει λίγο τους τρεις νόμους του Ασίμοφ) και ένα ταξίδι προς την αυτογνωσία και την αυτοπραγμάτωση που συνεχίζεται.
Καλό, χωρίς να υστερεί πουθενά, ένα σφηνάκι αναγνωστικής ευχαρίστησης, όπως και το πρώτο βιβλίο.
3. Rogue Protocol ⭐⭐⭐
Όταν είσαι Murderbot (έστω, χακαρισθέν και αυτονομηθέν SecBot) είτε ορμάς με το κεφάλι προς τον κίνδυνο, είτε, πολύ βολικά, ο ίδιος ο κίνδυνος σε βγάζει από τον κόπο ερχόμενος με φόρα προς το κεφάλι σου.
Φυσικά, όπως θα περίμενε κανείς από μια αναχωρητική ΑΙ, με τάσεις απομόνωσης, που μισεί τις συναθροίσεις άνω του ενός, θα κάνει φίλους και θα νοιαστεί ακόμη και σε ένα πλανήτη στον οποίο ερευνά τα εγκήματα της σατανικής GreyCris (ακούγεται ένα mwahahaha στο βάθος) και θα παίξει ανελέητο ξύλο για να τους ξελασπώσει «όταν τα περιττώματα χτυπήσουν τον ανεμιστήρα».
Ανάμεσα στους νέους χαρακτήρες για τους οποίους νοιάζεται, ξεχωρίζει ο Μίκι, το καλομαθημένο γλυκανάλατο Pet-Bot, που η κυρά του το αγαπάει και το φροντίζει και το έχει μη στάξει και μη βρέξει, και την αφέλεια του οποίου αξιοποιεί ο μερτεμπότης μας για να αποκτήσει πρόσβαση εκεί που θέλει (ΠΑΝΤΑ με τις καλύτερες προθέσεις). Σιγά σιγά, η σχέση των δύο ΑΙ ωριμάζει (όσο προλαβαίνει, γιατί τα βιβλία της σειράς είναι τόσο μικρά που αν ανοιγοκλείσεις τα μάτια τους διαβάζοντας, χάνεις τη μισή πλοκή) και στο τέλος, when push comes to shove, το ρομπότ-του-καναπέ (πουντλμποτ;), βγάζει από μέσα του και λίγο Οδυσσέα Αντρούτσο, σώζοντας τη μέρα, κερδίζοντας την εκτίμηση και το σεβασμό, ου μην και την αγάπη (awwwww) του μακελάρη πρωταγωνιστή.
Πολλή δράση, ύπουλοι κακοί, επιθετικά μποτ μάχης, χακαρίσιμα ντρόουνς, προδότες, ισκαριώτες, καταπαυτητές, αρχαιοκάπηλοι, όλα τα έχει ο μπαξές σε αυτό το χαριτωμένο μικρό δράμα της σειράς. Και φυσικά, πολλή, πολλή σαπουνόπεραγια τον αγαπημένο ήρωα, τόση που ανάμεσα σε δύο κρίσιμες βολές, είναι ικανός να πατήσει Play για να δει τη σκηνή που είχε αφήσει στη μέση. Α, και απολαυστικές εκφράσεις απέχθειας για το χαρωπό Μίκι, που θεωρεί ότι όποιος του μιλάει ευγενικά είναι φίλος του…
Τίποτε λιγότερο και τίποτε περισσότερο από τα δύο που προηγήθηκαν, αναμενόμενο σαν πλοκή, ποιότητα και ποσότητα, κι αυτό σε ένα κόσμο αβεβαιότητας, δεν είναι απαραίτητα κακό :p
4. Exit Strategy ⭐⭐
Η βασική πλοκή του Murderbot ξαναχτυπά: Άνθρωποι κινδυνεύουν, το murderbot κινδυνεύει, το murderbot χακάρει ο,τιδήποτε έχει πάνω του έστω και μισό τρανζίστορ και τα κάνει λίμπα, αλλά γίνεται ολοένα και πιο γουτσουλίνος και αγκαλίτσας. Πάντα υπάρχει μια νότα χιούμορ, πάντα υπάρχει το «μοιάζω με άνθρωπο, αλλά δε θέλω να είμαι», πάντα υπάρχουν οι γλυκουλινούληδες άνθρωποι που θα το αγκαλιάσουν και θα το αγαπήσουν.
Στο πίσω μέρος του μυαλού μου: Η καλή μας Μάρθα, μας αρμέγει κανονικά, ξαναγράφοντας την ίδια ιστορία ξανά και ξανά.
Πιο κοντά στο μετωπιαίο λοβό: Η Mensah κινδυνεύει (ή τουλάχιστον ο ήρωάς μας το διαπιστώνει μετά από μια σειρά λογικών επαγωγών) και ο μέρτεποτ θα κάνει τα πάντα για να τη σώσει και να τη βοηθήσει. Προφανώς, η εμπειρία του με το πετ-μποτ/γλυκουλίνι/αγαπουλίνι Μίκι έχει γραπώσει καλά το human tissue και ίσως και μερικά κυκλώματα και τον κάνει σιγά σιγά «σόφτη». Ο μερδεπότης να επανενωθεί με κόσμο από το πρώτο βιβλίο, ο αναγνώστης θα νιώσει νιοσταλγικά για 4-5 νανοσεκόντ και μετά θα έχουμε πάλι τα ίδια και τα ίδια. Ωπ, κάτι άρχισε να περνάει από το πίσω μέρος του μυαλού στο μπροστά… Αλλά, awwwwww θέλει να αγαπηθεί και να αγαπήσει, ή κάτι τέτοιο και… ως πότε θα κρατήσει αυτή η κοροϊδία; Νενε, ξέρω, έχουν βγει 7 βιβλία, υπομονή… Μέχρι τότε, χακαρίσματα, σύντομες μάχες και βαρετές περιγραφές που δεν προσφέρουν κάτι στην πλοκή και την αναγνωστική εμπειρία. Ακόμη και η διαφαινόμενη κλωτσιά στα οπίσθια της ΠΟΛΥ ΚΑΚΗΣ ΕΤΑΙΡΙΑΣ, περνάει χλιαρά, αδιάφορα και με ένα ελαφρύ ανασήκωμα των ώμων.
Δεν ξέρω αν ο τίτλος του βιβλίου είναι κλείσιμο του ματιού της Μάρθας στον αναγνώστη, αλλά έχω την αίσθηση ότι έχει φτάσει στο σημείο απ’ όπου θα έπρεπε να «πηδήξει από το τρένο». Θα ξέρουμε σίγουρα στο επόμενο βιβλίο. Ή στο μεθεπόμενο…
5. Network Effect ⭐⭐
Πιο κουραστικό και φλύαρο από οποιοδήποτε άλλο βιβλίο της σειράς Murderbot προηγήθηκε. Το να πετάς το murderbot μέσα στη δράση και να το χτυπάς χωρίς ανάσα για 150 σελίδες και στο τέλος να πετάς και μια γλυκουλινιά και να το εξανθρωπίζεις λίγο (παρά τις περί του αντιθέτου σαφέστετα εκπεφρασμένες επίθυμίες του), ΟΚ, κάπως παλεύεται, στις 350 όμως σελίδες τα πράγματα ζορίζουν και αρχίζουν οι δύσπνοιες.
Σοβαρά, όσο καλή κι αν είναι η βασική σύλληψη του murderbot, οι υλοποιήσεις κάπου χωλαίνουν. Η πλοκή είναι ένα αδιάκοπο και μονότονο σφυροκόπημα, ενώ η Μάρθα ύπουλα κρατάει τους συναισθηματικούς σας όρχεις στο χέρι και σφίγγει όπου χρειαστεί να ξεζουμίσει λίγο συγκίνηση, αλλά όχι τόσο ώστε να ουρλιάξετε άναρθρα (όπως κάθε μουγγός που σέβεται τον εαυτό του) και μετά σας ξαναδίνει πίσω αυτό που σας είχε πάρει και, σαν compensation, και κάτι ακόμα: ένα φίλο, μια αίσθηση στοργής προς τον ήρωα, μια ομάδα στην οποία γίνεται αποδεκτός γι’ αυτό που είναι, κάτι. Εν τω μεταξύ, 5 βιβλία κι ακόμα ο χαρακτήρας δε δείχνει να εξελίσσεται… ούτε με firmware, παρά τις κοσμογονικές αλλαγές γύρω του: παραμένει ένας φονικός Γούντι Άλλεν του διαστήματος, ντροπαλός, ρομαντικός (ευτυχώς ασεξουαλικός) και με νευρώσεις.
Αν είστε έτοιμοι για 350 σελίδες φονικής δράσης, χακαρισμάτων και σχεδίων επί χάρτου με λίγο αλατοπίπερο από «συναίσθημα κάτω από το χαλί» και μια φιλία μεταξύ δυο ΑΙ που μόνο «this is the beginning of a beautiful friendship» δε λένε, αυτό είναι το βιβλίο που θα αγαπήσετε. Εγώ, πάλι, όχι…
6. Fugitive Telemetry ⭐⭐
Θρίλερ με το απαραίτητο τουίστ στο τέλος. Ή Γκαμήλα Λάκμπεργκ, Φιελμπάκα του διαστήματος.
Μετά το κουραστικό και φλύαρο Network Effect, έρχεται το κατά τι λιγότερο κουραστικό και φλύαρο Fugitive Telemetry, με πρόσφυγες, ένα πτώμα στο σταθμό συντήρησης και έναν όρκο που έχει δώσει το Murderbot να μην παραβιάσει την ασφάλεια του σταθμού (χωρίς καλό λόγο).
Ο ήρωας συνεργάζεται με την ασφάλεια του σταθμού, το εσωτερικό του «eye rolling» δίνει ρέστα, για μια ακόμη φορά μαθαίνουμε πόσο σημαντική είναι η ασφάλεια για να την αφήνουμε στους ανθρώπους και όπως συμβαίνει σε κάθε θρίλερ που ο συγγραφέας (νομίζει ότι) σέβεται τον εαυτό τους, η Μάρθα μας πηγαίνει από δω κι από κει και μας κοπανάει σε ντουβάρια, μας ξαναφέρνει πίσω, μπερδεύει τα ίχνη (όσο προλαβαίνει, είναι μικρό το βιβλίο) και στο τέλος μας φέρνει ένα τηγάνι στο κεφάλι με τη μορφή τουίστ.
Παράλληλα, το murderbot ζουζουνίζει ευτυχισμένο με τη δρα. Mensah και δίνει κι άλλες ανθρώπινες προεκτάσεις του χαρακτήρα του. Αν η σειρά φτάσει τα 15 βιβλία, προβλέπω να αποκτά και γεννητικά όργανα, σύζυγο, παιδιά, σπίτι με υποθήκη, σκύλο.
Η ανάπτυξη χαρακτήρων έχει τα κλασικά προβλήματα (δεν υφίσταται, είναι κάτι σαν πάγος στη σαχάρα), οι αναφορές σε τηλεοπτικές σειρές έχουν πάψει να είναι χαριτωμένες περίπου από το 2ο βιβλίο, αλλά συνεχίζουν, ο ART δεν μπορεί να σώζει την κατάσταση χωρίς τον απαραίτητο όγκο αλληλεπίδρασης ή αναβάθμιση του χαρακτήρα του από «περιφερειακό» σε (έστω και δευτερεύοντα) «κεντρικό».
Κάποια στιγμή ο αναγνώστης μοιραία θα χαμηλώσει το βλέμμα και θα τσεκάρει αν έχει αποκτήσει τεράστια μστάργια, καθώς η καλή Μάρθα μας έχει αρμέξει κανονικά…
7. System Collapse ⭐⭐
Η Μάρθα σε πετάει κατευθείαν στα βαθειά από τη συνέχεια προηγούμενου βιβλίου σα να διαβάζεις παρτ του και βρίσκεσαι να κολυμπάς στη μέση της «δράσης» (LOL), in medias res, όπως θέλεις πες το, αλλά γενικώς δε χάνει καιρό με εισαγωγές, σχεδόν ό,τι είναι να γίνει… έχει ήδη συμβεί. Το murderbot/SecUnit και οι άνθρωποί του έχουν επιστρέψει προσφέρουν βοήθεια σε μερικές χιλιάδες αποίκους μετά από ένα γερό κονταμινέησο, ενώ πλέον το ρόλο του κακού έχει αναλάβει η εταιρία Μπάρις-Εστράνζα (Barish-Estranza) που προσπαθεί να κρατήσει υποτελείς τους ανθρώπους στον πλανήτη με συμβόλαια «δουλείας». Ξεκινάει ελπιδοφόρα, ιδίως κάθε φορά που στη διήγηση εμφανίζεται η λέξη «redacted» και φαντάζεσαι πράματα και θάματα, αλλά γρήγορα ξεφουσκώνει σε ένα κλασικό μερδεπότειο πανηγύρι, σε σημείο που… ξεχνιέσαι κι ο νους σου ταξιδεύει σε καλύτερα βιβλία, εκείνο το καλοκαίρι στην Πάρο, ένα ανέκδοτο που άκουσες στο γραφείο την προηγούμενη βδομ… τι έλεγα; Α, ναι. Δεν σε κρατάει. Με τίποτα.
Τη συνέχεια την ξέρετε. Έξυπνα ρομπότ και ηλίθιοι άνθρωποι, κακοί άνθρωποι, φρικαλέες εταιρίες, ειρωνικά ρομπότ, χαρακτήρες που 30» δευτερόλεπτα μετά πρέπει να γυρίσεις πίσω για να θυμηθείς ποιοι στο διάολο είναι και γιατί έχουν άποψη, γενικό μπάχαλο και το Bot να κατεβάζει ιδέες που όταν είναι καλές επαίρεται, όταν είναι χαζές το πιάνει κατήφεια και μοιάζει σαν ακόμα και η καλή μας Μάρθα να έχει βαρεθεί τα σκώτια του (άλλωστε έχει ξεκινήσει νέα σειρά, το «Rising World» και εξόν και αναγκαστεί από τον εκδότη να μας αρμέξει λίγο ακόμα, δε βλέπω να έχουμε άλλο μερδεπότη).
Άψυχο, άνευρο και βαρετό ακόμα και όταν ανατινάζονται πράγματα, κύκνειο άσμα μιας σειράς 7 βιβλίων που κράτησε 4-5 βιβλία περ’σότερα (sic) απ’ όσα θα έπρεπε.
i wouldve absolutely loved this series had i read it as a teen or even younger, its structure overlaps a lot with the way i used to daydream at that time. even now i still resonate deeply with everything AI-related, because i was forced to learn that my consent, focus, even my sensory signals, were not defaults—they had to be claimed and authored. i had to (still trying) reclaim my humanity on my own terms, like a rogue process.
All Systems Red, this is not autistic coded, it’s autistic certified. altho implicitly autistic characters with low support needs can only exist as aliens or robots in media representation, i personally don't mind it--it's not like being a homo sapien is intrinsically desirable in any sense. however, it does irk me to think that most readers/viewers have not the faintest idea about the complications, and granted the comfort of a reassuring distance that those behaviors/thought patterns are not of human while flatten and mystify them into personality quirks and/or introversion.
Artificial Condition, i loved the interactions with art (aka asshole research transport), have i ever saw a scene between 2 autistic minds? let alone a positive one. i kept tearing up at the boundary setting and respecting, and just the general dynamic between 2 individuals with different capabilities and they help each other with things they are good at. however, i kinds lost interest in the last 1/3 of the book when more human get involved.
I absolutely LOVED this series by Martha Wells, so damn good and I’m really sad it’s finished. I listened to them on Libby audiobooks. The narrator Kevin R Free was exactly how I would imagine Murderbot to be, so well done and fantastic. It’s humorous and serious in some ways as we see how Murderbot deals with humans and himself. I also did love the streaming series on Apple TV that’s was fun and great, Alexander Skarsgard of could was perfect for the role. I think even if you’re not a Sci Fi person you would love these books. I have listened to them twice now, most of them being only 3 hours long, the last couple only 7 hours, easy to get through and alot of fun. Thanks Martha!!
This is a rare series that I would recommend to anyone. It's an incredibly human story despite having a non-human protagonist. It's a story about trauma and being othered and growing past that to build community and learning to trust other people. It's an incredibly relatable story, particularly if you are neurodivergent. It's such a fun sci-fi world that's a great backdrop for this really heartwarming story.
I entered the summer of 2025 with the scariest reading block of my life inflicted on me by two Jameses. First, Henry James and his Ambassadors, which I valiantly finished and even enjoyed. Then James Joyce and his second hardest book I used to admire in my youth. Getting stuck on Circe chapter of Ulysses was a bad news. Even worse was the fact that I couldn’t read anything else. Nothing appealed to me, nothing touched me, no text on a page or an actor’s reading performance made me want to continue. I was beginning to be seriously afraid that my reading life was coming to an end… The rescue came from unexpected quarters. Martha Wells and her Murderbot saved me. Suddenly, I wanted more and more of the morally inclined killing machine and luckily the stories came in plentiful supply. By the time I got to the seventh book of the series it started to get boring - all this action driven entertainment. But then, I realized I was cured. I even picked up another novel by Henry James, one I had previously abandoned...
I love this reluctant hero. The Murderbot Diaries is a fun, clever series. Most of the books are novellas, so they are a quick read. I have nothing to say about the books that other reviewers haven’t already said.
(The AppleTV series seems to get the tone of the books right. I haven’t seen the whole first season yet, so my concern about the data feed may change. In the TV series, only Murderbot is in the feed connection all the time rather than all the characters being connected to the feed constantly also. The feed allows for multiple conversations, a shared understanding of situations, some funny exchanges. I’m not sure how the TV series will get around the lack of connection as the series progresses.)