Το κορίτσι της ντροπής

by Σοφία Βόικου

Είναι ντροπή να μην ξέρεις το όνομα του πατέρα σου… Είναι ντροπή η μάνα σου να μένει αστεφάνωτη… Είναι ντροπή να είσαι η κόρη του εχθρού… Η Λένη είναι το κορίτσι της ντροπής.
Ο πόλεμος έχει τελειώσει και οι Έλληνες προσπαθούν να ξεχάσουν τη γερμανική Κατοχή. Η Λένη, όμως, με τα γαλανά της μάτια και τα ξανθά της μαλλιά, τους εμποδίζει. Προσβάλλει με την ύπαρξή της τα χρηστά ήθη της εποχής. Απέναντι σε μια πατρίδα που δεν την αποδέχεται, θα αναζητήσει ένα καλύτερο μέλλον στο Μόναχο. Εκεί θα γνωρίσει τον Γιόχαν, που προσπαθεί να αποτινάξει το στίγμα που του κληροδότησε ο πατέρας του.
Η Λένη θέλει να βρει τις ρίζες της, ο Γιόχαν θέλει να κάψει τις δικές του. Όλοι γνωρίζουν, μα κανείς δε μιλάει. Στα πρόσωπά τους οι άλλοι βλέπουν τον εχθρό. Είναι όμως στ’ αλήθεια εχθρός το παιδί του εχθρού;

Ένα συγκλονιστικό μυθιστόρημα, βασισμένο στις αληθινές ιστορίες των παιδιών που έζησαν τα λάθη της Ιστορίας και πλήρωσαν τις αμαρτίες των γονιών τους.

440 pages, Paperback

First published April 4, 2019

About the author

Η Σοφία Βόικου γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη. Σπούδασε γαλλική φιλολογία στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στο Πανεπιστήμιο Sophia Antipolis της Νίκαιας, στη Γαλλία, στον τομέα της Επικοινωνίας και του Πολιτισμού των χωρών της Μεσογείου. Σπούδασε επίσης Ιστορία της Τέχνης στην Ecole du Louvre στη Γαλλία. Έχει διδάξει Θεωρία της Επικοινωνίας και Ιστορία της Τέχνης στην ιδιωτική εκπαίδευση, ενώ για χρόνια διατηρούσε μόνιμη στήλη για τα εικαστικά δρώμενα σε διάφορα πολιτιστικά περιοδικά της Θεσσαλονίκης. Έχει ασχοληθεί με τη μετάφραση βιβλίων και έχει γράψει δύο παραμύθια για παιδιά, ενώ από το 1997 δραστηριοποιείται επαγγελματικά στο χώρο της διαφήμισης και επικοινωνίας. Έχοντας περάσει από τη θέση της κειμενογράφου και καταλήγοντας διευθύντρια δημιουργικού, πολλές διαφημιστικές καμπάνιες φέρουν την υπογραφή της. Μιλάει αγγλικά, γαλλικά και ισπανικά. Είναι παντρεμένη και έχει δύο παιδιά.

Reviews

[Ευα Μηλιά Κουτσουμπα · Rating 5 out of 5]

Το Κορίτσι της Ντροπής.

Μετά το βιβλίο: Η Πόλη που δακρύζει περιμένα από την συγγραφέα ακόμη ένα βιβλίο "φωτιά" που θα αναστατώσει έστω και λίγο τα γαλήνια νερα της λογοτεχνίας.
Όταν έμαθα ότι θα είναι ιστορικό η αλήθεια είναι ότι απογοητεύτηκα καθώς τα ιστορικά μυθιστόρηματα δε είναι το φόρτε μου.

Το Κορίτσι της ντροπής, Ναι είναι ιστορικό βιβλίο Αλλά μιλάει για εκείνα τα ξεχασμένα θύματα του πολέμου.
Εκείνα τα θύματα που δε τα χτύπησαν γερμανικές η ιταλικές η ακόμη και Ελληνικές οβίδες. Εκείνα τα θύματα που δε σκοτώθηκαν στο Αλβανικό Μέτωπο.
Εκείνα τα θύματα που δε πέθαναν στον Ανταρτοπόλεμο.
Αλλά μιλά για εκείνα τα θύματα που "πεθαιναν" κάθε ημέρα μετά το Πόλεμο.
Εκείνα τα θύματα που ματωναν την ψυχή τους, εκείνα τα θύματα που έχασαν την ταυτότητα τους πίσω από το μένος των ανθρώπων. Εκείνων των ανθρώπων που εύκολα ξεχνούν.
Εκείνων των ανθρώπων που εύκολα μετατοπίζουν τους ανθρώπους από Θύτες σε θύματα.
Ένα Π και ένα Δ.
Ίσως και Αλλά αρχικά που αποτυπώθηκαν με σίδερο σε κορμιά και σε ψυχές.
Ένα Μ που έμεινε σαν ουλή στο κορμί και μόνο άνοιγε χωρίς να έχει ούτε ο Ίδιος ο Θεός την δύναμη να τη κλείσει και να την γιατρέψει.

Το κορίτσι της ντροπής είναι ένα σκληρό βιβλίο.
Ένα βίαιο ανάγνωσμα που πατώντας πάνω σε αληθιες δε σου δίνει μόνο τροφή για σκέψη Αλλά σε συνθλίβει ψυχικά.

Ένα ταξίδι από την Κατοχή στην τωρινή Ελλάδα.
Ένα ταξίδι ποτισμένο με αίμα.
Ζωγραφισμένο το κόκκινο της ψυχής
Το μαύρο της απελπισίας.
Το λευκό του φόβου και εκείνο το ξασπρισμενο χρώμα της αξιοπρέπειας που κάνεις δε μπορεί να δει το χρώμα του, μα ούτε να το το μυρίσει η να το γευτεί αν δε το ζήσει. Αν δε παλέψει μαζί του. Αν δε συμβιβαστεί.
Ένα ταξίδι γεμάτο χρώματα. Μελανά όμως λίγα είναι εκείνα που δίνουν φως. Και αυτά ξεθωριασμένα γεμάτα αμαρτίες που ακόμη και οι άγγελοι μπροστά τους έσκυψαν αμαρτωλά το κεφάλι.

Είναι η Λενη και είναι ο Γιόχαν όμως σίγουρα δε είναι μόνο αυτοί.
Είναι παιδιά της Ντροπής μα κάνεις δεν στάθηκε στη λέξη παιδιά πάρα μόνο στην Ντροπή
Είναι το παρελθόν μας και θα είναι πάντα το μέλλον μας.
Ναι γιατί μπορεί η Κατοχή να έφυγε και ας πονάνε ακόμη τα σημάδια της. Μπορεί το Ράιχ να θάφτηκε μα εκείνα τα παιδιά της Ντροπής μπορούμε να τα βρούμε πίσω στο παρελθόν, εδώ στο παρόν μα και μπροστά στο Μέλλον.

Είναι τα παιδιά της Ντροπής.
Μα είναι στη πραγματικότητα τα παιδιά της ζωής και της ψυχής.
Είτε η ζωή λέγεται οικογένειά είτε πείνα.
Είτε η ψυχή αλλάξει πουκάμισο και ντύσει σαν φίδι το κορμί της από την αρχή.
Είναι τα παιδιά της Ντροπής Αλλά είναι άνθρωποι.
Τι σημασία έχει το χρώμα;
Τι σημασία έχει ποιος έριξε πρώτος την σφαίρα;
Τι σημασία έχει ποιος νίκησε η ητηθηκε;
Σημασία έχει ότι όλοι έχουμε δικαίωμα στην ζωή.


Το κορίτσι της ντροπής είναι ένα σκληρό βιβλίο μα συνάμα ένα μάθημα ψυχής.
Μην το επιλέξετε με βαριά την καρδία γιατι όταν αγγίζουν τα μάτια σας την λέξη τέλος στις σελίδες του θα ανακαλύψετε: Τα δάκρυα των ματιών σας. Το χτύπημα της καρδιάς σας και έναν διαφορετικό τρόπο σκέψης.

Ας αγκαλιάσουμε όλοι εκείνα τα παιδιά της Ντροπής και ας τα κάνουμε να αισθανθούν παιδιά της καρδιάς μας.
Γιατί " Ντροπή" δε είναι αυτά τα θύματα πολέμου Αλλά ο δικός μας φόβος για συγχώρεση.!

[Sophie's Reading Corner · Rating 5 out of 5]

Η Λένη είναι μια ελληνίδα που άφησε πίσω την πατρίδα της, την Ελλάδα προ πολλού και ζει με τον άντρα της τον Γιόχαν στην Ολλανδία. Όταν όμως πληροφορείται για τον θάνατο της μητέρας της , της Βιολέτας , αλλά και το γεγονός ότι κληρονόμησε το πατρικό της, αποφασίζει να επιστρέψει πίσω. Έρχεται η στιγμή να αντιμετωπίσει τους δαίμονες της και να μάθει την αλήθεια για την ζωή της μάνας της, αλλά και να καταλάβει πολλά σχετικά με την ίδια της ζωή.

Το βιβλίο αυτό θα το χαρακτήριζα σκληρό. Μας μαρτυράει για την σκληρή ζωή που πέρασαν οι Έλληνες στα χρόνια της κατοχής, το πόσο σκληρή ήταν η συμπεριφορά των ελλήνων απέναντι σε όσους θεωρούσαν σαν προδότες, ακόμη και στα παιδιά που δεν έφταιγαν σε τίποτα. Μαρτυρά όμως και την αντίθετη πλευρά του νομίσματος. Πόσο σκληρή ήταν η ζωή των γερμανών αφού ηττήθηκαν, τα δεινά που πέρασαν οι αθώοι πολίτες στα χέρια των νέων κατακτητών και για μια ακόμη φορά τα παιδιά που δεν έφταιγαν τίποτα.

Είναι η πρώτη μου επαφή με την συγγραφέα Σοφία Βόικου, σίγουρα όμως δεν θα είναι η τελευταία. Το βιβλίο αυτό ήταν συγκλονιστικό !! Η γραφή της συγγραφέως και η αφήγηση των χαρακτήρων αυτών ήταν απλά υπέροχες. Λες και διάβαζα, όντως, αυτοβιογραφίες μαρτύρων μιας σκληρής εποχής. Στιγμές πολέμου, στιγμές μεταπολεμικές που ωστόσο επηρέασαν πολλές ζωές. Αθώες ζωές που δεν έφταιξαν σε τίποτα, αλλά δυστυχώς έρχεται η φράση "αμαρτίες γονέων παιδεύουσι τέκνα" για να μας δείξει πόσο κάποιες ζωές χαράκτηκαν εξ αιτίας των πράξεων των γονιών τους.

Το συστήνω ανεπιφύλακτα, ειδικά αν σας αρέσουν τα ιστορικά μυθιστορήματα, βασισμένα σε πραγματικές ιστορίες ανθρώπων. Είναι σκληρό και συναισθηματικό και έχει σκηνές που προσωπικά μου σφίχτηκε η καρδιά με όσα διάβαζα. Αλλά στο τέλος αν μπορείτε κι εσείς να το αντέξετε, είμαι σίγουρη ότι το βιβλίο αυτό θα είναι μια ιστορία που θα μείνει ανεξίτηλη στη μνήμη σας!

[Πάνος Τουρλής · Rating 5 out of 5]

Η Βιολέτα Μετρεντζή βλέπει τη ζωή της ν’ αλλάζει όταν εισβάλλουν οι Γερμανοί στην Αθήνα κι ερωτεύεται τον δεκανέα Γκούσταφ Μίλερ. Είναι η ώρα της Εθνικής Αντίστασης, του αγώνα κατά των κατακτητών όμως η Βιολέτα γυρίζει την πλάτη σ’ όλ’ αυτά και ζει τον έρωτά της με τον δικό της Γερμανό. Σύντομα μένει έγκυος κι αυτό είναι κάτι που η τοπική κοινωνία δε θα συγχωρήσει ποτέ. Πολλά χρόνια αργότερα, μια γυναίκα ψάχνει την ταυτότητά της, τον ρόλο της στη ζωή, το παρελθόν της κι επιστρέφει στην Ελλάδα για να βρει μιαν άκρη. Θα τα καταφέρει; Τι κοινό έχουν αυτές οι δυο γυναίκες; Ποιος είναι εκείνος που ζωγραφίζει μια κοπέλα στο παράθυρο; Πόσο δύσκολο είναι να σηκώνεις το βάρος μιας κατάρας από τα παιδικά σου χρόνια και πότε θα σε συγχωρέσει ουσιαστικά η κοινωνία;

Η Σοφία Βόικου ξεσκίζει κάθε περιτύλιγμα και παρουσιάζει μια ιστορία χωρίς φτιασίδια και ωραιότητες, με μια συναρπαστική γραφή και μια πολυεπίπεδη πλοκή που μου έκοψε την ανάσα. Το μυθιστόρημα ξεκινάει με τις απαραίτητες ρομαντικές νότες ενός ειδυλλίου, όσο ρομαντικές μπορούν να είναι όταν έχουμε σχέση Ελληνίδας με Γερμανό κατακτητή, μόνο και μόνο για να εξελιχθεί σε μια αναζήτηση ταυτότητας και τελικά ν’ αγκαλιάσει ολόκληρο κεφάλαιο του σχετικά πρόσφατου παρελθόντος που αφορά τα παιδιά αυτών των σχέσεων σε κάθε χώρα που κατέκτησαν οι Γερμανοί. Από την αρχή, η στιβαρή γραφή και η ακριβοδίκαιη ματιά με προετοίμασαν για μια ιστορία άγνωστη στους πολλούς, σοκαριστική στην αλήθεια της και με συγκλονιστικές συνέπειες ακόμη και (ή μάλλον κυρίως) σήμερα.

Δε χωράνε στερεότυπα στα βιβλία της Σοφίας Βόικου, η οποία πλέον ανεβαίνει άφοβα με κάθε νέο της μυθιστόρημα όλο και ψηλότερα, βελτιώνοντας αισθητά το στυλ της, τη ματιά της, την ίδια της τη γραφή. Μια ιστορία σαν αυτή που αποτελεί τον κορμό στο «Κορίτσι της ντροπής» κάλλιστα θα μπορούσε να γίνει ένα ωραίο ροζ μελόδραμα, με κλισέ, προβλεπόμενη εξέλιξη και φυσικότατα το αναμενόμενο happy end, όχι όμως όταν τη γράφει κάποιος με αξιώσεις και εμπειρία στον χώρο. Η παραμικρή λεπτομέρεια της εξιστόρησης είναι προσεγμένη, κεντημένη σφιχτά στον κορμό της πλοκής και ξαφνιάζει τον αναγνώστη με τις απανωτές ανατροπές της και τη δύναμη της αλήθειας της. Ο καθένας θα μπορούσε να πει, διαβάζοντας την περίληψη, ότι ξέρει πώς θα εξελιχθεί η κεντρική ιδέα: Γερμανός συν Ελληνίδα, δωροδοκίες βρώσιμης μορφής, να και το παιδί, ο Γερμανός πάει τελικά στο μέτωπο και σκοτώνεται ενώ η ερωμένη του μεγαλώνει δακτυλοδεικτούμενη ένα νόθο κλπ. Ναι, καλά! Η αίσθηση αυτή απαλείφεται από τις πρώτες κιόλας σελίδες και αφέθηκα να ταξιδέψω σε μια ταραγμένη περίοδο, σε μια σκληρή εποχή, να γνωρίσω ολοκληρωμένους χαρακτήρες με πιστότητα και συνέπεια στη νοοτροπία και τις πράξεις τους ενώ η πλοκή καθαυτή δεν ήξερα και δεν ήθελα να μάθω πού θα καταλήξει. Ήθελα να μείνω κι άλλο με τη Βιολέτα, τον Γκούσταφ, τη Λένη, τον Νικηφόρο, τον Γιόχαν, ακόμη και την Γκρέτα, τη Φρίντα ή τη Μόνικα. Ήταν άνθρωποι που μου κέντρισαν το ενδιαφέρον όσο διάβαζα για τις ζωές, τις σκέψεις ή τις απόψεις τους, κάποιους τους μίσησα, κάποιους τους αγάπησα, κάποιος ήθελα να τους αγκαλιάσω. Κι όσο το μυθιστόρημα προχωρούσε και άλλαζε η οπτική της αφήγησης, τόσο καταλάβαινα πόσο δύσκολο είναι να συγκροτήσεις ένα άρτιο από κάθε άποψη μυθιστόρημα και πόσο χαιρόμουν που αυτόν τον άθλο τον ανέλαβε μια έμπειρη και δοκιμασμένη συγγραφέας.

Μέχρι στιγμής ήξερα ή έστω διαισθανόμουν πως όταν οι Γερμανοί πάτησαν το πόδι τους στην Ελλάδα όλοι ανεξαιρέτως οι κατακτημένοι είτε θα ενσωματώνονταν στην Εθνική Αντίσταση είτε θα εκμεταλλεύονταν τις καταστάσεις και θα γίνονταν μαυραγορίτες είτε θα κάθονταν φοβισμένοι στα σπίτια τους. Δεν περίμενα πως θα υπήρχαν άνθρωποι σαν τη Βιολέτα που είχαν την περιέργεια να δουν πώς είναι φυσιογνωμικά αυτή η άρια φυλή και πως θα τους συμπαθούσαν επειδή ήταν καθαροί και λαμπεροί ενώ οι στρατιώτες μας, αδέλφια και σύζυγοι, ακόμη και πατεράδες, γύρισαν βρώμικοι, λεροί και ταπεινωμένοι. Και δε μιλάω για τις συνέπειες της γερμανικής προπαγάνδας αλλά για αυθόρμητες σκέψεις, που πηγάζανε από αυτήν την ανούσια σύγκριση. Δεν μπορούσα να πιστέψω πως υπήρξαν και τέτοιοι άνθρωποι, από τη στιγμή που κάποιος εισβάλλει στη χώρα σου και σου στερεί τα πάντα: αξιοπρέπεια, τρόφιμα, ελευθερία.

Η Βιολέτα λοιπόν είναι ο πρώτος ολοκληρωμένος χαρακτήρας που γνώρισα, παρακούει εντολές και ηθικές επιταγές, δε λογαριάζει τα λόγια και τους φόβους των άλλων, ατίθαση, «η στόφα της δεν ήταν για στερήσεις και βάσανα», «ήθελε να ζήσει και να ονειρευτεί». Μου ήταν αδιανόητο να διαβάζω για έναν άνθρωπο τόσο ελαφρόμυαλο που υποδέχτηκε κατ’ αυτόν τον τρόπο τους κατακτητές, αδιαφορώντας για τον ηρωισμό και τα ανδραγαθήματα των Ελλήνων που γύρισαν απ’ το μέτωπο. Εξοργίστηκα όταν διάβασα: «Δεν πάει να έλεγαν οι άλλοι, η ίδια το ένιωθε, ξεκινούσε κάτι όμορφο για την πόλη. Ο πόλεμος ήταν πλέον παρελθόν» (σελ. 40-41). Δεν τις άντεχε τις κακουχίες, την πείνα, τη βρώμα, «ήθελε η αναπνοή της να μυρίσει ξανά ανεμελιά» (σελ. 49). «Οι Γερμανοί είχαν έρθει για να μείνουν. Έπρεπε να προσαρμοστούν. Εάν ήθελαν να ζήσουν, έπρεπε ν’ αλλάξουν μυαλά» (σελ. 67). Εξίσου άσχημα μου χτύπησε το γεγονός πως την άνοιξη του 1942 «Δεν ήταν πια περίεργο Έλληνες και Γερμανοί να συναναστρέφονται μεταξύ τους» (σελ. 80) ενώ η μάνα της Βιολέτας δεχόταν με ευχαρίστηση τα δώρα κι ας υποπτευόταν από πού έρχονταν, όπως και η γειτονιά, μιας και η πρωταγωνίστρια του βιβλίου βοηθούσε με όλη της την καρδιά φίλους και γείτονες.

Τα πάντα αλλάζουν με την Απελευθέρωση, οπότε η διαπόμπευση και το κάρφωμα είναι συνήθεις τακτικές να ξεπλύνουν οι «καθαροί» τη βρωμιά από πάνω τους. Εκεί έπαθα το δεύτερο σοκ από τη γλαφυρότητα και την ειλικρίνεια των στιγμών που καταγράφονταν. Οι μαυραγορίτες έβγαιναν ξανά στην κοινωνία, αυτήν τη φορά ως εθνοσωτήρες ενώ οι ερωμένες των Γερμανών κυκλοφορούσαν κουρεμένες και στιγματισμένες. Το μυθιστόρημα κατέρριψε από την αρχή λοιπόν κάθε στερεότυπο ή ψήγμα ρομαντισμού που είχα στο μυαλό μου και καταγράφει τα γεγονότα «όπως δει». Πάντως, όποιος κι αν έφταιγε, όσο μίσος κι αν υπήρχε εκείνη την εποχή, δεν μπορώ με τίποτα να συγχωρέσω, ακόμη κι υπό το πρίσμα της ιστορικότητας, τον παπα-Λάμπρο, ιερέα της εκκλησίας του Αγίου Στυλιανού στου Γκύζη όπου μένει η Βιολέτα, και εκπρόσωπο μιας θρησκείας που συγχωρεί και αγκαλιάζει με αμερόληπτη αγάπη κάθε αμαρτωλό αλλά ο ίδιος αρνείται να κοινωνήσει τη Λένη, ένα μικρό πλάσμα, αθώο για τα κρίματα που το βαραίνουν, και να το εντάξει στους κόλπους της Εκκλησίας που αυτός ο «άνθρωπος» εκπροσωπεί. Ωμότητα, ρεαλισμός, αλήθεια μου κρατούσαν συντροφιά στις δύσκολες εποχές που κλήθηκε η Βιολέτα να μεγαλώσει τη Λένη ενώ το ερωτηματικό για την εξαφάνιση του Γκούσταφ παραμένει ένα μεγάλο μυστήριο που θα λυθεί κι αυτό στην ώρα του.

Εξίσου συναρπαστικά περιγράφεται ο Γερμανός δεκανέας Γκούσταφ Μίλερ, που λατρεύει τους αρχαίους ελληνικούς μύθους, γοητεύτηκε από τις ανακαλύψεις του Σλήμαν και σπούδασε Ιστορία στο Πανεπιστήμιο του Μονάχου. Εδώ έχουμε την πρώτη απόπειρα της συγγραφέως να εισαγάγει τον αναγνώστη στην κεντρική ιδέα που θα μας απασχολήσει καθ’ όλη τη διάρκεια του μυθιστορήματος: την ιδεολογία του ναζισμού, την πλύση εγκεφάλου που υπέστησαν χιλιάδες άνθρωποι και το πώς αντιμετώπισε ο καθένας την άνοδο του Τρίτου Ράιχ και την ήττα που κανείς δεν περίμενε. Είναι ξεκάθαρο πως, παρασυρμένος από το ορμητικό ποτάμι της εποχής, ασπάστηκε το εθνικοσοσιαλιστικό ιδεώδες και το δόγμα περί ανωτερότητας της γερμανικής φυλής. Ακολούθησε πιστά αλλά όχι φανατικά την ιδεολογία της φυλετικής ανωτερότητας, αρραβωνιάστηκε τη Φρίντα, μια γυναίκα-πρότυπο της φυλής τους. Κι όλα αυτά εξαφανίζονται στο βλέμμα της Βιολέτας.

Η Λένη…. Αχ, η Λένη… Πόσες φορές σταμάτησα με αγανάκτηση για όσα άκουγε ή τράβαγε κι αναρωτιόμουν γιατί συμπεριφέρονται έτσι σ’ ένα παιδί που δεν έφταιξε! Μάτια στεγνά, χωρίς δάκρυ, να μαρμαρώνει μπροστά στις απειλές, να μένει ακίνητη στις φτυσιές και να συστήνεται ως «το μπάσταρδο της Βιολέτας». Να αποζητά με λαχτάρα τα γράμματα και να της λέει η γιαγιά της «Δεν είναι το σχολείο για σένα». Δύναμη; Αντοχή; Άγνοια; Ποιος ξέρει… Για να μην αναφερθώ στη στάση του αδελφού της Βιολέτας, μέλους της Εθνικής Αντίστασης, όταν ανακάλυψε τι συνέβαινε στο σπίτι του κατά την απουσία του κι όσο αγωνιζόταν για τη «Λαοκρατία» κι ένα καλύτερο αύριο για τη μάνα και την αδελφή του. Σκηνές καλογραμμένες, δυνατές, μεστές αισθημάτων και έντασης που δε θ’ αφήσουν κανέναν ασυγκίνητο.

Το 2004, η Λένη, παντρεμένη σαράντα χρόνια με τον Γιόχαν Κράους και κρυμμένη στο Μάρκεν της Ολλανδίας, δέχεται μια επιστολή που την ενημερώνει για τον θάνατο της μητέρας της κι έτσι επιστρέφει διστακτικά στον γενέθλιο τόπο της. Στα κεφάλαια που παρεμβάλλονται στον κυρίως κορμό της αφήγησης, μαθαίνουμε για το πλασματάκι αυτό, τι έκανε στη ζωή της, πώς εξελίχθηκε η σχέση με τη μάνα της και τη γιαγιά της όσο μεγάλωνε και πώς αντέδρασε στο επαχθές φορτίο που κουβαλούσε. Εδώ μάλιστα έχουμε και την ιδέα να υπάρχει, αντί περιγραφικού αορίστου, ενεστώτας διαρκείας κι αντί για ολοκληρωμένες προτάσεις να έχουμε κοφτές, απότομες και λιτές, κάτι που επιτείνει την αγωνία για το τι έγινε μετά το κρίσιμο σημείο του χτες, όποτε η πλοκή επιστρέφει στο σήμερα. Τι συνέβη στη Λένη επομένως και γιατί παράτησε την ως τότε ζωή της κι έφυγε μακριά; Ούτε αυτός ο δεύτερος άξονας αφήγησης είναι γραμμικός, μιας και η Λένη έχει πάρα πολλά κενά από το παρελθόν των γονιών της. «… αισθάνθηκε ελεύθερη που έφευγε μακριά, μακριά απ’ όλους όσοι την πλήγωσαν, μακριά απ’ όλους αυτούς που δεν την αποδέχτηκαν. Μόνο που δεν ήξερε ακόμα πως δεν μπορούσε να φύγει μακριά από τον ίδιο της τον εαυτό» (σελ. 219), γράφει χαρακτηριστικά η συγγραφέας.

Έχουμε λοιπόν και στο σήμερα εμπόδια, ανατροπές, εκπλήξεις κι έναν υπέροχο, γλυκό Νικηφόρο, έναν γείτονα ερωτευμένο με τη Βιολέτα, ζωγράφο και σημαντικό χαρακτήρα για την πορεία των δραματικών εξελίξεων. Πόσο παραστατικά και τραγικά περιγράφονται οι στιγμές που τα ψυχολογικά τραύματα από το μέτωπο βγαίνουν στην επιφάνεια, πόσο όμορφα και τρυφερά καταπίνει τον έρωτά του για τη Βιολέτα, ξέροντας κατά βάθος κι ο ίδιος πως η συμπεριφορά του πλέον δεν είναι ισορροπημένη για να παγιδέψει μια γυναίκα στη ζωή του, και τον μετατρέπει σε άδολη, αγνή φιλική αγάπη. Αυτή η σιωπηλή φιγούρα, που κυκλοφορούσε μέρα νύχτα έξω από το σπίτι γιατί οι τοίχοι τον έπνιγαν, αντί να μετατρέψει την αγάπη του σε μίσος για την «ευτυχία» που ζούσε η αιώνια αγαπημένη του έμεινε κρυμμένος στη γωνιά του, παρατηρώντας και ζωγραφίζοντας τα πάντα. Έβλεπε, σημείωνε, κρυβόταν, λαχταρούσε. Η πραγματικότητα και το λειψό του μυαλό αντιπαλεύανε σ’ ένα υπέροχο μείγμα ρεαλισμού και φαντασίας, αναμιγνύοντας τα γεγονότα των ζωών τους με τις αναμνήσεις του από το μέτωπο και τις φοβίες που του κολλήσανε σα βδέλλες στο μισερό μυαλό του. Μια απαραίτητη νότα τρυφερότητας στη λαίλαπα των ζωών των πρωταγωνιστών στο μυθιστόρημα.

Ένα άλλο μεγάλο προτέρημα της Σοφίας Βόικου είναι ο τρόπος με τον οποίο παρατηρεί και καταγράφει τις εξελίξεις στην οικογένεια ειδικότερα και την κοινωνία γενικότερα. Κατάφερε με συναρπαστικό τρόπο και χωρίς αδικαιολόγητα κενά ή περιττά γεγονότα να με ταξιδέψει από την Κατοχή, την Απελευθέρωση και τον Εμφύλιο στα πέτρινα χρόνια του 1950, στα χρόνια της μετανάστευσης του 1960, στη μουδιασμένη (στην Ευρώπη λόγω της επαναδόμησης της Γερμανίας και στην Ελλάδα λόγω της Χούντας) περίοδο του 1970 και από κει στο 2000 της επανόρθωσης και της συγχώρεσης. Με πρωθύστερο σχήμα, το βιβλίο με ταξίδεψε από το χτες στο σήμερα, χωρίς να χάνω στιγμή τη ροή της αφήγησης, χωρίς να μπερδευτώ και κυρίως χωρίς να κουραστώ. Σε αυτό βοήθησε και η εναλλαγή της αφήγησης, μιας και τα γεγονότα εκτυλίσσονται μέσα από τις προσωπικές ιστορίες των βασικών χαρακτήρων. Ο καθένας είναι λες και περιμένει τη σειρά του να πάρει τη σκυτάλη, να φωτίσει κάποια γεγονότα και να αποκρύψει κάποια άλλα. Βιολέτα, Νικηφόρος, Λένη, Γιόχαν και Γκούσταφ συγκρότησαν ένα αρραγές σύνολο και με βοήθησαν ν’ αγκαλιάσω πιο σφιχτά την ιστορία τους.

Μέσα λοιπόν από αυτά τα συγγραφικά τεχνάσματα, περιγράφεται η ελληνική κοινωνία όπως ήταν: οι γείτονες, οι συνήθειές τους, η συμπεριφορά τους, τα ατέλειωτα κουτσομπολιά. Και τα παιδιά, αυτά τα σκληρά, άκαμπτα παιδιά: «Ήταν σκληρά και άγρια τα παιχνίδια εκείνα τα χρόνια, γιατί σκληρή και άγια ήταν η ίδια η ζωή. Έπαιζαν με πέτρες, ξύλα, ξεχασμένες σφαίρες και άσκαστες χειροβομβίδες. Ο θάνατος ήταν καθημερινή υπόθεση, είχαν εξοικειωθεί μαζί του. Για τον λόγο αυτό, και τα παιχνίδια τους μύριζαν κίνδυνο και θάνατο. Γόνατα χτυπημένα, κεφάλια ανοιγμένα, κομμένα δάχτυλα, σκόνη και αίμα ήταν τα παράσημα της φιλίας» (σελ. 189). Κι όταν φτάνουμε στη δεκαετία του 1960 και την ελληνογερμανική συμφωνία «περί απασχολήσεως Ελλήνων εργατών στη Γερμανία», η Σοφία Βόικου συνεχίζει να καταγράφει ακριβοδίκαια τις κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες που ανάγκασαν χιλιάδες νέους ανθρώπους να ξενιτευτούν για να επιβιώσουν αυτοί και οι οικογένειες που άφησαν πίσω τους. Όλα αυτά είναι οι ιστορικοί άξονες που θα βοηθήσουν την πλοκή να προχωρήσει παρακάτω.

Αυτό που δεν περίμενα και που έδωσε την τραγικότερη νότα στο βιβλίο ήταν η προσωπικότητα ενός άντρα, που μέσα από την ιστορία του ξεδιπλώθηκε όχι μόνο η φρίκη κι ο παραλογισμός του Τρίτου Ράιχ αλλά κυρίως η μάχη μέχρις εσχάτων που έδιναν οι ίδιοι οι κάτοικοι του Βερολίνου, πιστοί στην ιδεολογία και τα πιστεύω του ναζισμού, όταν μπήκαν οι Σοβιετικοί στην πόλη. Εδώ έχουμε το μεγαλύτερο πλεονέκτημα της αφήγησης: δεν υπήρχε μόνο το «κορίτσι της ντροπής», σπορά Γερμανού κατακτητή αλλά και τα νόμιμα παιδιά των ίδιων των Γερμανών αξιωματικών, ειδικά των αρχιμακελάρηδων της γενοκτονίας των Εβραίων και της όλης ανθρωπότητας. Δεν έχουν ψυχικά τραύματα και ασήκωτα βάρη μόνο τα νόθα παιδιά ενός κατακτητή αλλά και αυτά που μεγάλωσαν σε ιδανικό, κατά την άρια φυλή, περιβάλλον, είχαν ευτυχισμένα παιδικά χρόνια, γαλουχήθηκαν με αυτά τα άρρωστα ιδεώδη κι όταν επήλθε η ταπεινωτική ήττα, κάτι για το οποίο κανείς ποτέ δεν ήταν προετοιμασμένος, κι ακόμη χειρότερα όταν βγήκαν στο φως οι απάνθρωπες, οι φρικιαστικές κτηνωδίες, βρέθηκαν μπροστά σ’ ένα φριχτό κενό: πώς μπορείς να ζεις όταν ξέρεις πως ο πατέρας σου ήταν υπεύθυνος για εκατομμύρια θανάτους, ταγμένος σ’ ένα απάνθρωπο ιδεώδες; Τι γίνεται λοιπόν όταν η γλυκιά ανάμνηση της Εύας Μπράουν που σε χάιδευε και σε κανάκευε ή όταν ο κύριος με το μουστάκι που επιβραβεύει τη σωματική σου ρώμη δεν είναι κομμάτια της ζαχαρωμένης καραμέλας που λέγεται «παιδική ηλικία» αλλά κομμάτια ενός αιματοβαμμένου παζλ; Κι όλα αυτά τα βλέπεις με τεκμήρια, αποκόμματα εφημερίδων, συνεντεύξεις, δοκίμια, μελέτες, κατακραυγή; Πώς αντέχει η καρδιά σου και δε σπάει σε κομμάτια όταν βλέπεις πόσο λάθος είναι η οπτική γωνία υπό την οποία μεγάλωσες κι ανατράφηκες; Κι όχι μόνο αυτό αλλά κάποιος, γνωρίζοντας για την κληρονομικότητα, φοβάται πως «θα μπορούσε κι εκείνος με την ίδια ευκολία να βασανίσει ανθρώπους, να ξεκληρίσει οικογένειες, να κάψει όσους θεωρούσε με μια αρρωστημένη λογική πως δεν άξιζε να ζουν» (σελ. 313).

Άλλο ένα παιδί της ντροπής λοιπόν αναζητά τον δικό του δρόμο ανάμεσα στα «ασύστολα ψεύδη των εχθρών της Γερμανίας, κάποια ήταν απλώς γεγονότα που συμβαίνουν στον πόλεμο» (σελ. 317). Μου άρεσε όμως πάρα πολύ η λύση που έδωσε η συγγραφέας για τη διέξοδο του πόνο του, χωρίς υπερβολές και ακρότητες. Άκρως ανθρώπινη και βαθιά ηθική η επιλογή του. «Αρκούσε μία μόνο γενιά για να σβήσει η λήθη τα τραύματα της ιστορίας; Και ποιος ο λόγος να υπάρχει ιστορία εάν τελικά δε μάθαινε κανείς από αυτήν» (σελ. 389); Μέσα από συναρπαστικά γεγονότα και ασύλληπτες εξελίξεις αντικαθρεφτίζονται οι διαφορετικές ιδεολογίες που αναπτύχθηκαν από τους επιγόνους των Ες, Γκαίρινγκ, Γκέμπελς κ. ά.: είτε παλεύεις να σβήσεις την προπαγάνδα που αμαυρίζει τη μνήμη των γεννητόρων σου, πρωτοστατώντας σε νεοναζιστικές εξελίξεις είτε απαρνείσαι την ταυτότητά σου, τη θρησκεία σου, την ταπεινωμένη πατρίδα σου και αγωνίζεσαι για τη συγχώρεση.

Δεν είναι μόνο η πίστη των Γερμανών γενικότερα και των Βερολινέζων ειδικότερα κατά τη λήξη του πολέμου, όπου νέοι και γέροι «γίνονταν ανώνυμοι ήρωες που θα τους ξεχνούσε γρήγορα η ιστορία» (σελ. 263) και κάθε σπιθαμή γης κατακτούνταν με μεγάλη δυσκολία, αλλά και ο τρόπος που δέχτηκε αυτή η κοινωνία χρόνια αργότερα αυτό το παρελθόν. Η συγγραφέας αναπαριστά με δεξιοτεχνία τις συνθήκες ζωής στις τελευταίες μέρες του Βερολίνου, την ντροπή και την ταπείνωση που αισθάνονταν οι Γερμανοί που δεν ήθελαν με τίποτα να παραδοθούν για να μην ατιμαστούν περισσότερο και φυσικά ρημάζει με ακριβοδίκαιη ιστορικότητα όλη την κατακόκκινη τσιχλόφουσκα στην οποία ζούσαν ο Χίτλερ και το επιτελείο του, καταστρέφοντας τα πάντα από το ειδυλλιακό ησυχαστήριο στις Άλπεις και από την πανίσχυρη πόλη του Βερολίνου. Και σα να μη φτάναν όλα τ’ άλλα, με σαδιστική σχεδόν καθαρότητα περιγράφονται οι βιασμοί, οι ατιμώσεις και οι κλοπές των Ρώσων «νικητών», κάτι που θα στοιχίσει την απώλεια αθωότητας μιας παιδικής ψυχής. «Το καλοκαίρι του 1945, το Βερολίνο είχε τη μυρωδιά της στάχτης, τον ήχο της σιωπής και τη γεύση του κουρνιαχτού που κολλούσε στη γλώσσα σου κι έκανε τα χείλη σου να πρήζονται» (σελ. 279).

Είναι ανατριχιαστικός ο τρόπος με τον οποίο η κυρία Βόικου δείχνει τον εξευτελισμό, την ταπείνωση, την ήττα των Γερμανών αλλά και τη στάση κάποιων άλλων που επέζησαν και δε δίστασαν, αντίθετα με την τάση της εποχής ν’ αποκηρύσσουν όλοι το παρελθόν τους, να μεγαλώσουν παιδιά κι ανίψια με «πρωσική πυγμή» χωρίς να προδώσουν τις θυσίες, να κρεμάσουν στο σαλόνι τους τη φωτογραφία του ήρωα πατέρα, αδελφού κλπ. γιατί πολέμησε για τα ναζιστικά ιδεώδη και προτίμησε ν’ αυτοκτονήσει παρά «να υποταχθεί στη βούληση των εχθρών του», ενός κίβδηλου δηλαδή και προκατειλημμένου δικαστηρίου, όπως αυτό του Διεθνούς Στρατιωτικού Δικαστηρίου στη Νυρεμβέργη! Είναι ανατριχιαστική η αποτύπωση όλων αυτών των ποικίλων, παράλογων και αντίθετων στην πραγματικότητα συναισθημάτων! Η συγγραφέας είναι χειμαρρώδης: «Οι περισσότεροι αποδέχτηκαν πως είχαν κάνει ένα τραγικό λάθος, πως δεν έπρεπε αν συμβούν όλα αυτά, όμως ήταν ένα λάθος συλλογικό, ένα λάθος που το είχαν διαπράξει όλοι μαζί, άρα γρήγορα απέκλεισαν την ατομική τους ευθύνη. Βρήκανε αμέσως κάλυψη κάτω από την πρόφαση πως ένας παρανοϊκός και δυο τρεις άλλοι σχιζοφρενείς τους είχαν παρασύρει. Έριξαν το ανάθεμα στους άλλους, στους κακούς, στους σατανάδες κι οι ίδιοι συνέχισαν να ζούνε τη ζωή τους, με ελεύθερη τη συνείδησή τους απ’ τα αμαρτήματα του κοντινού παρελθόντος» (σελ. 294-295).

Παρά την τραγικότητά της, η ιστορία κλείνει αισιόδοξα για τα «παιδιά της Βέρμαχτ». Η συγγραφέας καταλαβαίνει και σέβεται τις ατομικές πληγές που δε θα κλείσουν ποτέ, όσες φορές κι αν τις χαϊδέψουν επίσημα χέρια, οφείλει όμως να αναγνωρίσει και πάλι ακριβοδίκαια πως οι Λένες της Ευρώπης έχουν δικαίωμα, όνομα και ταυτότητα: «Η γερμανική κυβέρνηση έχει ανοίξει για όλους εμάς, τα παιδιά της Βέρμαχτ, τα αρχεία της. Αναγνωρίζει την ύπαρξή μας. Δεν είμαστε πλέον παιδιά-φαντάσματα. Διεκδικούμε και το όνομα και την υπηκοότητα. Είναι χρέος τους, είναι ανάγκη μας» (σελ. 424). Σε ατομικό επίπεδο, οι χαρακτήρες ζουν μια σειρά από απροσδόκητα γεγονότα που θα τους αλλάξουν, θα τους ατσαλώσουν ή λυγίσουν, θα τους ωριμάσουν. Κάποιους θα τους αποχαιρετήσουμε, με κάποιους θα ατενίσουμε αισιόδοξα το μέλλον. Ευρύτερα όμως η συγγραφέας δηλώνει ξεκάθαρα στον αναγνώστη πως σε κάποιες περιπτώσεις πρέπει να έχουμε τη δύναμη της συγχώρεσης και να δεχτούμε με σεβασμό και υπακοή την επούλωση της λύτρωσης: «Ίσως τελικά να μην μπορεί κανείς να ξεφύγει από το χώμα που φύτρωσε. Όσες γλάστρες κι αν αλλάξεις, οι ρίζες σου μένουν ίδιες…» (σελ. 382). Ακόμη και η ερωτική ιστορία ανάμεσα στον Γκούσταφ και τη Λένη, με την οποία άρχισαν όλα: «Δεν ήταν λάθος τους… Ήταν πάνω από τις δυνάμεις τους… Έτσι ήταν οι αγάπες τότε. Καταδικασμένες» (σελ. 375).

(η τελευταία παράγραφος του κειμένου μου είναι στο Σχόλιο (comment)! :)

[Vicky Ziliaskopoulou · Rating 5 out of 5]

Τα μυθιστορήματα που αφορούν την εποχή του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου τα αγαπώ πολύ. Η συγκεκριμένη εποχή είναι τόσο κοντά κι όμως τόσο μακριά από την γενιά μου, οι γιαγιάδες και οι παππούδες μας τη ζήσανε, όμως εμείς την μάθαμε μέσω των βιβλίων και των ελάχιστων διηγήσεων. Γιατί δεν μιλούσαν όσοι την έζησαν. Λίγα ήταν τα λόγια για την κατοχή, ακόμη πιο λίγα για τον πόλεμο. Και ελάχιστα για τον εμφύλιο που ακολούθησε (φαίνεται ακόμη πονούσαν πολύ τα γεγονότα, παρότι είχε περάσει μια ολόκληρη ζωή).
Το συγκεκριμένο βιβλίο της κ. Βόικου μπορώ να πω ότι με εξέπληξε με τη θεματολογία του. Αυτή η καημένη η Βιολέτα (η μια πρωταγωνίστρια του βιβλίου). Ήδη από την αρχή τη συμπάθησα- ο πόλεμος ήρθε και όχι μόνο της στέρησε τα νιάτα της, αλλά η πείνα την εξώθησε να δώσει τον εαυτό της σε έναν Γερμανό ώστε να έχει τα ελάχιστα από όσα η καρδιά και το σώμα της επιθυμούσαν: τροφή και μια υποψία κανονικής ζωής. Συμπόνεσα και τη μάνα της- τι θα έκανα άραγε εγώ αν ήμουν στη θέση της; Και η Λένη φυσικά, τι έφταιγε και αυτή η καημένη να αντιμετωπίζει την κατακραυγή και την κακία του κόσμου μόνο και μόνο επειδή γεννήθηκε νόθα και μάλιστα από Γερμανό πατέρα;
Εκτός από τους βασικούς ήρωες όμως εξαιρετική είναι και η παρουσίαση των υπολοίπων. Ειδικά η ζωή του Γιόχαν είναι συναρπαστική- πολλές φορές αναρωτήθηκα πώς να ένιωθαν άραγε οι (σκεπτόμενοι) Γερμανοί μετά του τέλος του πολέμου και την αποκάλυψη των όσων φριχτών εγκλημάτων διέπραξαν οι στρατιώτες του Ράιχ και η συγγραφέας προσπάθησε να δώσει μια απάντηση στην ερώτηση αυτή.
Ο τρόπος που γράφει η συγγραφέας είναι πολύ όμορφος. Κατάφερε και με τράβηξε μέσα στην ιστορία τόσο βαθιά, που διάβασα όλο το βιβλίο μέσα σε μιάμιση μέρα. Η ροή είναι γρήγορη και η πλοκή κυλάει στρωτά και όμορφα. Γενικά, χάρηκα πολύ που το διάβασα, μου άρεσε η παρουσίαση αυτής της κατάστασης που κλήθηκαν να αντιμετωπίσουν αθώα παιδιά και που για τα σημερινά δεδομένα μπορεί να φαίνεται απαράδεκτη, όμως εκείνη την εποχή ήταν για πολλούς απόλυτα δικαιολογημένη.

https://kiallovivlio.blogspot.com/

[Penny · Rating 4 out of 5]

Όπως λέει και ο σοφός λαός "Αμαρτίες γονέων παιδευουσιν τέκνα". Νομίζω πως αυτή είναι η καλύτερη φράση για να περιγράψει αυτό το βιβλίο.

Η Λενη είναι ένα κορίτσι που γεννήθηκε κατά τη διάρκεια του Β Παγκόσμιου Πολέμου. Η μητέρα της Ελληνίδα και ο πατέρας της Γερμανός φαντάρος ο οποίος υπηρετούσε εδώ. Μετά από ένα γράμμα που λαμβάνει η Λένη για το θάνατο της μητέρας της επιστρέφει στην Ελλάδα, την οποία και δε λογιζει ως πατρίδα της, και μια χιονοστιβάδα αποκαλύψεων για το παρελθόν της ξεκινά.

Το κορίτσι της ντροπής είναι ένα μυθιστόρημα που βασίζεται σε αληθινά ιστορικά γεγονότα και λαμβάνει χώρα κυρίως στην Ελλάδα του πολέμου, τότε που πολλοί άνθρωποι σε όλη την Ευρώπη αλλά και στον υπόλοιπο κόσμο βίωναν καθημερινά την πείνα, τον εξευτελισμό, τη βία σε κάθε της μορφή.

Το βιβλίο αυτό με έκανε να σκεφτώ πολύ, να αναθεωρήσω πολλά πράγματα που πίστευα, να ψάξω και να διαβάσω πολύ για εκείνη την εποχή, για γεγονότα που είτε δεν διάβασα/διδάχτηκα ποτέ είτε για κάποια που δε μελέτησα ενδελεχώς. Χαίρομαι πραγματικά που το διάβασα, είναι ένα πολύ καλογραμμένο βιβλίο, για την εκπόνηση του οποίου σίγουρα έχει προηγηθεί πολύ λεπτομερής έρευνα. Σίγουρα θα διαβάσω και άλλα βιβλία της συγγραφέα στο μέλλον αφού το συγκεκριμένο μου άφησε πολύ καλές εντυπώσεις, αν και δεν είναι το είδος βιβλίου που διαβάζω συνήθως.

[Γιώτα Παπαδημακοπούλου · Rating 5 out of 5]

Η Σοφία Βόικου είναι μία γυναίκα που εκτιμώ απεριόριστα, τόσο ως άνθρωπο όσο και ως συγγραφέα. Είναι από τους δημιουργούς εκείνους που δεν επαναπαύονται ποτέ, που δεν αρκούνται στα θετικά λόγια και στα διθυραμβικά σχόλια ή στην επιτυχία ενός έργου τους, αλλά που θέλει συνεχώς να δοκιμάζεται, να εξελίσσεται, να μη μένει στάσιμη, εξού και κάθε φορά τολμάει να πάει ένα βήμα παραπέρα, όσο δύσκολο κι αν φαντάζει αυτό, όσο ριψοκίνδυνο κι αν είναι στα μάτια κάποιων που ίσως να σκέφτονται πως όταν έχεις το κοινό σου δεν χρειάζεται να πειραματίζεσαι και να παίζεις με τις πιθανότητες. Και όμως, εκείνη τολμάει, και με κάθε νέο της βιβλίο μάς ταξιδεύει σε νέους, διαφορετικούς κόσμους, μας συστήνει ήρωες που μπαίνουν στην καρδιά μας και ιστορίες που κυριεύουν το μυαλό, τις σκέψεις, τα συναισθήματά μας.

Η αλήθεια είναι πως μετά την "Πόλη που δακρύζει", ίσως το πιο ξεχωριστό και ιδιαίτερο βιβλίο της χρονιάς που πέρασε, δεν ήξερα τι να περιμένω. Η Σοφία Βόικου έχει δοκιμαστεί σχεδόν στα πάντα και τα έχει φέρει όλα εις πέρας, ενώ το να ξεπεράσει σε φαντασία κι έμπνευση το περσινό της έργο φάνταζε στα μάτια μου αρκετά δύσκολο. Και τότε έρχεται η ανακοίνωση της κυκλοφορίας του νέου της βιβλίου και όλα δείχνουν πως πρόκειται για ένα ιστορικό μυθιστόρημα και η πρώτη μου σκέψη είναι: Σίγουρα το έχει, μας το έχει αποδείξει και στο παρελθόν. Κι όμως, "Το κορίτσι της ντροπής" αποδείχθηκε ένα ιστορικό μυθιστόρημα πολύ διαφορετικό απ' ό,τι μας έχει παρουσιάσει η συγγραφέας μέχρι σήμερα και σίγουρα, πολύ πιο διαφορετικό, σκληρό, ειλικρινές, ιδωμένο -και δοσμένο- μέσα από ένα πρίσμα που ξεφεύγει από κάποια αυστηρά όρια του είδους, πολύ διαφορετικό απ' ό,τι έχουμε συνηθίσει μέσα σε ένα πιο ευρύ πλαίσιο.

Η Λένη είναι κόρη της Βιολέτας, της αμαρτωλής, της προδότριας, της αστεφάνωτης, της γυναίκας που ερωτεύτηκε έναν Γερμανό, έναν εχθρό της χώρας της, που πλάγιασε μαζί του και τόλμησε να φέρει στον κόσμο τον καρπό ενός έρωτα που δεν είχε τις ευλογίες ούτε του Θεού ούτε των ανθρώπων. Της Βιολέτας, που κόντρα σε όλα όσα επίτασσε το κλίμα, οι συνθήκες και οι άνθρωποι της εποχής εκείνης, τόλμησε να δει στο πρόσωπο του Γκούσταφ όχι κάποιον που άξιζε την περιφρόνηση και την οργή της, μα κάτι το διαφορετικό, ένα πρόσωπο καθάριο, μακριά από τη βρόμα και τη δυσωδία με την οποία είχε μάθει να συναναστρέφεται. Κι αν οι πρώτες μας σκέψεις είναι το πόσο αφελής, ανώριμη και ξεμυαλισμένη μπορεί να ήταν η νεαρή Βιολέτα, με μια δεύτερη, πιο ψύχραιμη ανάλυση, μπορούμε να καταλάβουμε από που πηγάζει αυτό που κάποιοι θα χαρακτήριζαν ως "προδοσία απέναντι στο Έθνος", και αυτό δεν είναι άλλο από την καρδιά της που ήταν γεμάτη όνειρα, αγάπη, ελπίδα και πίστη στον άνθρωπο και στην ψυχή που κρύβει αυτός μέσα του. Όχι στα ρούχα του, στην εθνικότητά ή στο όνομά του, αλλά σε κάτι βαθύτερο που είναι -ή θα έπρεπε να είναι- κοινή προτεραιότητα κι αξία όλων μας.

Η Βιολέτα τόλμησε να ζήσει τον έρωτα και αυτό την έφερε αντιμέτωπη με όλους όσοι γνώριζε. Με την οικογένειά της, τους φίλους, τους γείτονές της. Έγινε δακτυλοδεικτούμενη, έζησε την κατακραυγή, τον δημόσιο εξευτελισμό, την διαπόμπευση με τρόπο άγριο, σκληρό και άδικο, με τρόπο που δεν της άξιζε. Και όλο το βάρος της θεωρητικής της αμαρτίας, άθελά της, το κληροδότησε στο ίδιο της το παιδί, στην κόρη της, που γεννήθηκε φέροντας το στίγμα της ντροπής, μιας ντροπής της οποίας εκείνης είναι ο καρπός και η συνέχεια, μεγαλώνοντας σε έναν κόσμο που την μίσησε από την κοιλιά της μάνας της ακόμα, χωρίς να έχει βλάψει κανέναν. Ούτε τότε, ούτε στην πορεία της ζωής της, τότε που μάταια προσπαθούσε να αγκαλιάσει τον κόσμο κι εκείνος της γύριζε την πλάτη, τότε που πάλευε να ενταχθεί σε μια κοινωνία που φορούσε παρωπήδες και την απέρριπτε επειδή έτσι είχε μάθει να κάνει και τώρα πια δεν μπορούσε να κάνει διαφορετικά. Μια κοινωνία φαινομενικά καθαρή και άγια, που όμως μέσα της ήταν σαθρή, μολυσμένη μέχρι τα τρίσβαθα της ύπαρξής της, εμμονική με την "βρομιά" των άλλων γιατί αυτή τους βοηθούσε να κρύβουν τη δική τους, κάνοντας τα βλέμματα να στρέφονται σε εκείνους που ήταν πιο αδύναμοι και που ενώ θα έπρεπε, κανείς δεν τους άπλωσε το χέρι.

Κι όμως, οι άνθρωποι αυτοί στάθηκαν πιο δυνατοί από κάθε άλλον κι αυτό γιατί όσα χτυπήματα κι αν δέχτηκαν, όσες φορές κι αν έπεσαν στα γόνατα και σύρθηκαν στις λάσπες, όσο κι αν κάποιοι προσπάθησαν να τους κρατήσουν χάμω, με το κεφάλι τους βαθιά βουτηγμένο μέσα στη λάσπη, εκείνοι κατάφεραν να σταθούν μόνοι τους στα πόδια τους, να πάνε κόντρα σε όσα προσπάθησαν να τους επιβάλλον και έστω και αργά κάποιες φορές, διεκδίκησαν το δικαίωμά τους στο όνειρο, στη ζωή, στην ελευθερία. Το δικαίωμα του να είναι άνθρωποι, να είναι ο εαυτός του, να αγαπάνε και να το εκφράζουν ακόμα κι αν είναι λάθος, έστω και στα μάτια μόνο ορισμένων. Γι' αυτή την αγάπη μιλάει η συγγραφέας στο βιβλίο τούτο, όχι για απλά, συνηθισμένα ρομάντζα που βαδίζουν σε μια πεπατημένη της εποχής, αλλά σε συναισθήματα πολύ πιο βαθιά που πολεμήθηκαν σκληρά απ' όσους δεν ήταν σε θέση να καταλάβουν επειδή ήταν πιστή στις επιτακτικές ηθικολογίες μιας εποχής που αν δεν ήσουν με τους δικούς σου ήσουν με τους άλλους κι αν δεν ήσουν με τους άλλους δεν ήσουνα κανένας.

Η Σοφία Βόικου ζωντανεύει την εποχή μετά τον Πόλεμο με τρόπο σκληρό, ρεαλιστικό, ωμό ορισμένες φορές, όμως δεν ωραιοποιεί γεγονότα και καταστάσεις για να μην ενοχλήσει ή να μην θίξει κάποιους. Αντίθετα, τολμάει να πει την αλήθεια! Μια αλήθεια που όλοι μας γνωρίζουμε, πόσο μάλλον όσοι την βίωσαν στο πετσί της, αλλά που έχουμε μάθει να μην μιλάμε γι' αυτήν γιατί προτιμάμε τον ωραίο, τον ηρωικό μας εαυτό, όχι το χειρότερο κομμάτι αυτού που αντικατοπτρίζεται σαν μέσα σε καθρέφτη στα πρόσωπα όσων είναι πιστοί σε ιδέες και ιδεώδη που δεν έχουν βάση, δεν έχουν λογική, ή που και αν είχαν, αναμφίβολα στερούνται συναισθήματος. Αυτή η αλήθεια, όμως, δεν ισχύει μόνο για τα "μπάσταρδα" παιδιά των Γερμανών στην Ελλάδα και σε ολόκληρη την Ευρώπη, αλλά και για τα νόμιμα, εκείνα που μεγάλωσαν σε μια Γερμανία γεμάτη ιδεώδη και αξίες που με την ήττα της χώρας, όλα κατέρρευσαν μπροστά τους σαν πύργος από τραπουλόχαρτα. Παιδιά που θεωρούσαν πως ήταν ξεχωριστά, γεννημένα μέσα σε ένα Έθνος που άξιζε τον σεβασμό όλων, μια αλήθεια που ήταν ψεύτικη και που μάτωσε και πέθανε όπως τα δεκάδες χιλιάδες θύματα που βρήκαν τον θάνατο από τα χέρια των πατεράδων τους που θα έμεναν στην Ιστορία όχι ως πολεμιστές και ιδεαλιστές, αλλά ως φονιάδες πιστοί σε ένα μανιακό ιδεώδες που κανείς δεν θα έπρεπε ποτέ να έχει υπηρετήσει.

Μπορώ να πω πολλά ακόμα! Θα ήθελα να πω πολλά ακόμα, όμως καμιά φορά το να φλυαρούμε είναι λάθος, ειδικά όταν έχουμε να κάνουμε με πραγματικά μεγάλα και σπουδαία βιβλία που έχουν να διδάξουν αλήθειες, να γεννήσουν προβληματισμούς, να μας κάνουν λίγο καλύτερους ανθρώπους. Ανατρέχοντας στο πρόσφατο παρελθόν, η Σοφία Βόικου ξετυλίγει το κουβάρι της Ιστορίας μέσα από τις ιστορίες ανθρώπων που στιγματίστηκαν και που κληροδότησαν τις αμαρτίες τους στα παιδιά τους που μην έχοντας άλλη επιλογή, έπρεπε να ζήσουν με το βάρος αυτό, να παλέψουν, να αγωνιστούν, να διεκδικήσουν την αλήθεια της ζωής τους που κάπου κρύφτηκε και χάθηκε στο πέρ��σμα του χρόνου, περιμένοντας καρτερικά εκείνον που θα την βγάλει από τα σκοτάδια της και θα φωτίσει τον πυρήνα της. Μια ιστορία γραμμένη με ρεαλισμό, νεύρο, ένταση, με μια γραφή δυναμική, ζωντανή, που κάνει τους ήρωές της ν' αποκτούν υπόσταση, να αναπνέουν, που αγγίζει τις πιο ευαίσθητες χορδές μας και που χωρίς να τελειώνει τα πάντα μαγικά και ονειρικά, σαν ένα παραμύθι, μας αφήνει με μια γλυκόπικρη γεύση που ποτέ δεν θα ξεχάσουμε, όπως γλυκόπικρη είναι και η ίδια η ζωή.

[Κατερινα Γριβα · Rating 4 out of 5]

Συγκινητικο βιβλιο . Αναγκαστικα μπαινεις στο κλιμα της κατοχης , της πεινας των κακουχιων. Συμπονεις την μανα Βιολετα αλλα την καρδια σου την κερδιζει μακραν η Λενη . Πολλα τα μυνηματα και διδαγματα αυτου του βιβλιου.

[Anna · Rating 4 out of 5]

Αρκετά καλό, συμπαθητικό και τίμιο ως προς το θέμα που διαπραγματεύεται. Ο πόλεμος, και γενικά οι οδυνηρές σκοτεινές περίοδοι της ιστορίας, ανεξαρτήτου εποχής, πάντα μου φέρνουν θλίψη και δυσφορία. Ακόμη κι αν περικλείουν μέσα τους ενδιαφέροντα και βαθιά ανθρώπινα μυστικά, ικανά να συγκινήσουν και να λυγίσουν ακόμη και τις πιο σκληρές κι απρόσβλητες καρδιές. Και, ναι, είναι ένα υπέροχο μυθιστόρημα, πλην όμως μακριά από τις δικές μου συνιστώσες...
Το προτείνω. Είναι ένα αξιόλογο κι αξιόπιστο βιβλίο, που θα κρατήσει αμείωτο το ενδιαφέρον (κάποιου άλλου).

[Agaph Georgiadou · Rating 4 out of 5]

4,5 αστερακια

[Elsa Athanasiadou · Rating 5 out of 5]

Υπέροχο !!!!!!!!

[Yanper · Rating 4 out of 5]

Το ξεκίνημα της χρονιάς με την Σοφία Βόϊκου και το Κορίτσι της ντροπής ήταν ότι καλύτερο θα μπορούσα να περιμένω. Η καλύτερη Βόϊκου για μένα, με ένα θέμα φωτιά και μία συναρπαστική γραφή, χωρίς υπερβολές. Οι ήρωές της γεμάτοι πίκρα, θυμό και ενοχές εξιστορούν μέσα από τις προσωπικές ιστορίες τους τα γεγονότα. Ίσως ό τίτλος θα ήταν πιο ρεαλιστικός αν ήταν, Τα παιδιά της ντροπής, γιατί εκτός από τα νόθα ή μη παιδιά του κατακτητή και τα περισσότερα παιδιά των βασικών πρωταίτιων αισθάνονται την ντροπή και την ενοχή να τα βαραίνει. Η περιγραφή της τότε ελληνικής κοινωνίας είναι τόσο αληθινή και συνάμα τρομακτική. Για μένα ήταν το καλύτερο βιβλίο της Βόϊκου και παρ’ ότι είναι 5 αστέρων, του δίνω 4.5 γιατί κρατάω το μισό σαν κίνητρο για την συγγραφέα να ξεπεράσει τον εαυτό της στο επόμενο βιβλίο.

[Georgia Retetakou · Rating 5 out of 5]

Η Σοφία Βόϊκου έχει το χάρισμα να ξετρυπώνει άγνωστες ή λιγότερο γνωστές ιστορίες από τις άπειρες που έχει να αναδείξει ο λαός μας στα πολλά χρόνια της πολύπαθης ιστορίας του. Έτσι λοιπόν στο τελευταίο της μυθιστόρημα "Το κορίτσι της ντροπής " ασχολείται με μια συγκλονιστική ιστορία αφιερωμένη στις παράπλευρες συνέπειες του πολέμου αποτυπωμένες στα μάτια και στην ψυχή παιδιών που επωμίστηκαν τα λάθη της ιστορίας και στιγματίστηκαν από τις ενέργειες και τις αποφάσεις των γονιών τους.

Η Βιολέτα είναι ένα νέο κορίτσι γεμάτο ζωή. Ένα κορίτσι που βλέπει την ζωή του να μπαίνει σε ένα άλλο μονοπάτι αυτό του Πολέμου. Η Εισβολή των Γερμανών στην Αθήνα μετατρέπει την ζωή της -όπως όλων των Ελλήνων- σε κόλαση. Η Βιολέτα όμως θέλει να ζήσει. Δεν θέλει να πεινάσει ούτε να πεθάνει, Ο πόλεμος αυτός δεν είναι δικός της για να θυσιάσει τα νιάτα της.

Ο Γκούσταβ είναι δεκανέας του Χιτλερικού στρατού. Ακολουθεί πιστά, αλλά όχι φανατικά την ναζιστική ιδεολογία. Θα βρεθεί στην Αθήνα ακολουθώντας απλά το καθήκον του σαν Γερμανός στρατιώτης που είναι αναγκασμένος να βαδίσει επάνω σε διαταγές. Όταν ο Γκούσταβ θα συναντήσει την Βιολέτα ο κόσμος του και ο κόσμος της θα αποκτήσουν μια άλλη ουσία, Ένα άλλο νόημα που θα αποκλείσει την φρίκη τον πόνο και τον φόβο. Ο έρωτας θα μπλεχτεί με την ανάγκη. Η αγάπη με την επιβίωση. Με έντονες περιγραφές, με δυνατές φράσεις αποκαλύπτεται όλο σκηνικό της ενοχής και της σιωπηρής επίπληξης, που σκεπάζει αυτή την σχέση. Τα ενοχλητικά μισόλογα, τα κατεβασμένα βλέμματα. Τα ψεύτικα χαμόγελα. Η προσωρινή ευχαριστία που όμως δεν γίνεται ποτέ ευγνωμοσύνη. Η Βιολέτα και ο Γκουστάβ δεν θα είναι ποτέ ίδιοι μετά από αυτή την σχέση,

2004 η Λένη και ο Γιόχαν ζουν σε ένα χωριό της Ολλανδίας. Αγαπημένο ζευγάρι, χωρίς παιδιά. Με μια έντονη θλίψη να κυριαρχεί στις ψυχές τους νιώθουμε έντονα το καζάνι των συναισθημάτων τους έτοιμο να ξεχυθεί δίνοντας φως στην προσωπική τους ιστορία. Μια ιστορία που θα αρχίζει να παίρνει μορφή την στιγμή που η Λένη θα λάβει ένα γράμμα απο την Ελλάδα. Ένα γράμμα που θα της ξαναθυμίσει την τραγική ιστορία των παιδικών της χρόνων. Αλλά κυρίως θα την φέρει μπροστά στις κρυφές, συγκλονιστικές και τεράστιες διαστάσεις μιας ιστορίας που ποτέ δεν είχε σκεφτεί και προβλέψει τις αληθινές και βαθιές ρίζες των όσων έζησε. Θα ακολουθήσει την πρόκληση- πρόσκληση να ξαναγυρίσει στην γειτονιά των παιδικών της χρόνων και να έρθει κατάφατσα με όσα την απέρριψαν; Με όσα την στιγμάτισαν και με όσα την πλήγωσαν; Η πάλη με τον εαυτό της δυνατή και σκληρή βγάζει στο φως μια έντονη παράλληλη σκιά και για την ζωή του συζύγου της Γιόχαν.

Χόρεψαν τα γράμματα, μπροστά στα μάτια της Λένης. Απόμεινε εκεί να τα κοιτάει, σαν να περίμενε να αλλάξουν θέση και να εμφανιστεί κάποιο άλλο όνομα. Και όχι αυτό το ξεχασμένο, πάνω στο ταλαιπωρημένο χαρτί. Όσο όμως και αν χόρευαν τα γράμματα, όσο και αν θάμπωναν τα μάτια της, εκείνο παρέμενε το ίδιο, Ποιος την θυμήθηκε μετά απο τόσα χρόνια, ποιος την γύρευε με αυτό το όνομα; Γιατί δεν την άφηναν επιτέλους να ξεχάσει; Γύρισε να δώσει τον φάκελο πίσω στην Όλγα, κάνοντας της νόημα να τον πετάξει
"Απο ποιον είναι;" ακούστηκε η φωνή του Γιόχαν
"Απο την Ελλάδα" ψέλλισε εκείνη
"Υπέροχα!" πετάχτηκε η Όλγα σαν το θέμα να αφορούσε και την ίδια. "Ωραίο πράγα νέα απο πατρίντα, Ωραίο πράμα έχεις ρίζες "
Για λίγες στιγμές επικράτησε απόλυτη σιωπή.
"Και αν είναι σάπιες;" ακούστηκε ένας ψίθυρος, μα η Όλγα δεν κατάλαβε αν βγήκε απο το στόμα της Λένης ή του Γιόχαν.
Με μια εξαιρετικά κορυφωμένη εξέλιξη, μέσα από τις περιγραφές των πρωταγωνιστών, εμφανίζεται η πορεία της ορατής και αόρατης αλήθειας πίσω από τα φανερά γεγονότα. Τα εμφανή και αφανή σημάδια των ψυχών που πλήγωσε ο πόλεμος, αλλά κυρίως οι αντιδράσεις των ανθρώπων. Έως τώρα έχω διαβάσει σε βιβλία για ήρωες και δοσίλογους. Τώρα διαβάζω για εκείνους που επέλεξαν τον πιο αμφιλεγόμενο τρόπο ζωής μέσα σε έναν πόλεμο. Τον δρόμο της ζωής της επιβίωσης και της ανάγκης. Κάποιοι επέλεξαν το γκρι ανάμεσα στο Μαύρο του Πολέμου και το Λευκό της ζωής. Οι συνέπειες συγκλονιστικές και πέρα για πέρα αληθινές. Οι γυναίκες της ανάγκης που διάλεξαν μια άλλη πορεία διαφορετική, όχι για να προδώσουν, αλλά απλά για να ζήσουν. Παιδιά της Ντροπής που κουβάλησαν παρά την θέληση τους τις αμαρτίες των γονιών τους. Αμαρτίες που είχαν σαν βάση είτε την επιλογή επιβίωσης είτε την ιδεολογική επιλογή.

Σκληρό ωμό ρεαλιστικό βιβλίο που τσακίζει την ανθρωπιά και φανερώνει τα σκοτεινά ένστικτα του ανθρώπου που άλλες φορές κρύβονται στην δικαιολογία του πολέμου και άλλοτε στην πραγματική δομή του ανθρώπινου χαρακτήρα που βγάζει πολλές φορές απο μέσα του τον χειρότερο εαυτό του.

Οι λέξεις παίζουν έναν άναρχο ρόλο στις ζωές και στις σκέψεις των πρωταγωνιστών, Τους υπενθυμίζουν τις υποχρεώσεις που τους έθεσαν οι εποχές, Τους γεμίζουν ενοχές, Θυμό, πίκρα, οργή για τον ιδιότυπο ρατσισμό που έζησαν, για τον άδικο σταυρό που κουβάλησαν, Για την απομόνωση που βίωσαν και την αναγκαστική αυτοεξορία που αναγκάστηκαν να επιβάλλουν στον εαυτό τους. Για τον εξιλεωτικό ή επιβεβλημένο ευνουχισμό των συναισθημάτων τους που τους καθήλωσε σε μια ζωή στάσιμη χωρίς συνέχεια.
Οι στιγμές γεμίζουν συγκίνηση καθώς το κρύσταλλο της άγνοιας σπάει και η αλήθεια φανερώνεται διαφορετική στα μάτια των ηρώων. Γιατί αυτή η ιστορία καθώς κυλάει, έχει δυο όψεις και για τους ήρωες και για τους αναγνώστες. Η ιστορία της Βιολέτας και του Γκούσταβ. Η ιστορία της Λένης και του Γιόχαν φανερώνουν τα μυστικά, τις σκέψεις και τις αντιδράσεις αυτών που στιγμάτισαν και αυτών που στιγματίστηκαν. Αλλά και αυτών των ανθρώπων που έγιναν η γέφυρα και το στήριγμα για να μπορέσουν να αντέξουν την δύναμη της κατακραυγής κάποιοι απο τους ήρωες. (Ο Νικηφόρος ο αφανής ήρωας η κρυφή και ουσιαστική δύναμη της Βιολέτας αποτελεί τον ισχυρό στυλοβάτη των εξελίξεων.)

Μου άρεσε πολύ ο τρόπος της αφήγησης της ιστορίας της Λένης και του Γιόχαν, που δίνεται σαν αντιπαράθεση στιγμών που τους ένωσαν σε μια κοινή πορεία αυτής της απομόνωσης και του περιθωρίου, Με ξεχωριστά βιώματα, αλλά με κοινές συνισταμένες θα βρεθούν μαζί για να επουλώσουν πληγές που είναι ίσως και ακατόρθωτο να επουλωθούν. Στερούνται τα όνειρα τους, ντρέπονται για τις πράξεις τους, νιώθουν ενοχές για το χρώμα των ματιών τους ακόμα και για το σπέρμα τους.

Μέσα σε έναν μικρό και ασφυκτικό κλοιό η περιθωριοποίηση της παιδικής ψυχής η εξιλέωση του αίματος και της συνείδησης, δοκιμάζεται με έναν τρόπο που σφυροκοπά κάθε συναίσθημα από αντίθετες πλευρές με σκοπό την οριστική λύτρωση.

Ήρωες τραγικοί, σκληροί και εύθραυστ��ι. Ήρωες που χάνονται στην υπόκρουση της σιωπής και της μοίρας τους. Μια πλοκή γεμάτη από συναισθηματικές ανατροπές, απρόσμενες κορυφώσεις και σθεναρές μεταπτώσεις. Μισείς τον Πόλεμο και τον τρόπο που αυτός σμιλεύει αρνητικά τους χαρακτήρες βγάζοντας από μέσα τους το χυδαίο και το άσχημο. Το όμορφο, το καλό και το ελπιδοφόρο χάνεται ή παραμένει μόνο στην καρδία και στην ψυχή αυτών που θέλησαν να απομονωθούν σε μια ατμόσφαιρα ιδιότυπης τρέλας,

Οι ιστορίες του βιβλίου δεν είναι ιστορίες έρωτα, αλλά ιστορίες αγάπης που γεννήθηκαν κάτω απο την προτροπή μιας ανάγκης, της επιβίωσης, τις ειδικές περιστάσεις του πολέμου και τις ειδικές συνθήκες των βιωμάτων που ταυτίστηκαν στην πορεία μιας ζωής που είχε ανάγκη για συνύπαρξη για μοίρασμα, για γαλήνη και θαλπωρή και για λύτρωση.

Ειλικρινά θα ήθελα να γράψω πολλά. Να αναλύσω και να συζητήσω σημείο σημείο την ψυχολογία που αναπτύσσουν οι ήρωες, Τον τρόπο της σκέψη τους, την πορεία που καταλήγουν να πάρουν οι αποφάσεις τους, Τον τρόπο που όλα τα γεγονότα και όλες οι συμπεριφορές φορτώνονται στις πλάτες των αθώων παιδικών ψυχών διαμορφώνοντας χαρακτήρες και ορίζοντας πράξεις αναπότρεπτες και αμετάκλητες. Όμως η μαγεία σε κάθε βιβλίο είναι ο αναγνώστης να ανακαλύπτει μόνος του και τις διαστάσεις και τα συναισθήματα που του γεννά το κάθε βιβλίο. Και σε αυτό το βιβλίο ακόμα και αν το διαβάσεις δεύτερη και τρίτη φορά, σίγουρα θα ανακαλύψεις κάτι καινούργιο κάτι που σου ξέφυγε από την συγκλονιστική ροή του λόγου, αλλά και την συνταρακτική πορεία της ιστορίας των ηρώων.

Ένα από τα καλύτερα βιβλία του 2019.....
https://vivlionerga.blogspot.com/2019...

[Roula · Rating 5 out of 5]

"Ποια είναι η διαφορά ανάμεσα στα χελιδόνια και στους Γερμανούς;
Τα χελιδόνια, όταν φεύγουν, παίρνουν τα παιδιά μαζί τους. Οι Γερμανοί τ' αφήνουν πίσω τους".
Το βιβλίο ξεκινάει με το μεταπολεμικό γαλλικό αυτό ''ανέκδοτο''.
Πόσες φορές δεν άκουσε η Λένη το "ανέκδοτο" αυτό!
Η Λένη, "το μπαστάρδι" της Βιολέτας. Το παιδί του εχθρού, το κορίτσι της ντροπής. Ένα από τα παιδιά της Βέρμαχτ, όπως ήτανε γνωστά τα παιδιά από Γερμανό στρατιώτη και γυναίκα από κατεχόμενες χώρες.
Από μικρή γνώρισε την αδιαφορία της οικογένειας της, την εχθρότητα και την βιαιότητα των άλλων παιδιών, την χλεύη των γειτόνων κι έμαθε να κρύβεται πίσω από τον ψηλό τοίχο της αυλής, που η μητέρα της έχτισε με τα ίδια της τα χέρια.
Έμαθε να νιώθει παντού ανεπιθύμητη και δίχως ρίζες πουθενά.
Στον αντίποδα, ο Γιόχαν ήταν παιδί ενός "ανώτερου Θεού", γιος υψηλόβαθμου αξιωματικού του Τρίτου Ράιχ, που από τη μια στιγμή στην άλλη, βρέθηκε από την κορυφή στον πάτο της κοινωνικής πυραμίδας.
Έζησε την κοινωνική κατακραυγή για εγκλήματα που δεν έκανε ο ίδιος.
Έμαθε να μισεί τον εαυτό του για το αίμα και τα γονίδια που είχε κληρονομήσει και να αναζητά την εξιλέωση για τα λάθη των προγόνων του.
"Έχει άραγε μέτρο η δυστυχία;"
Το βιβλίο αυτό θα σας κάνει να θυμώσετε πάρα πολύ. Θα σας κάνει να βρίσετε, να κλάψετε, να συμπονέσετε.
Είναι αδύνατον να μείνετε αδιάφοροι στα εγκλήματα που λαμβάνουν χώρα μπροστά στα μάτια σας.
Θα θελήσετε να μπείτε στη θέση της Λένης, της Βιολέτας, της γιαγιάς Αλεξάνδρας, των γειτόνων, αλλά και του Γιόχαν, των συγγενών του και άλλων προσώπων για να κατανοήσετε τις συμπεριφορές τους, όπως έκανα κι εγώ διαβάζοντας το εξαιρετικό αυτό μυθιστόρημα.
Δεν υπάρχει περίπτωση να μείνετε ασυγκίνητοι μπροστά στο δράμα της Λένης, του Γιόχαν, της Βιολέτας, του Νικηφόρου, της Μπριγκίτε ή και του Γκούσταφ.
Δεν μπορεί να μην τα βάλετε με τον πόλεμο, τη μοίρα ή τους δευτεραγωνιστές αυτού του μυθιστορήματος.
Ο πόλεμος σκληραίνει τους ανθρώπους, τους μετατρέπει σε εγωιστές, σε κτήνη.
Η επιβίωση γίνεται αυτοσκοπός.
Οι άνθρωποι δυστυχώς, διατηρούν κοντή μνήμη. Ξεχνάνε εύκολα τα καλά που τους έχουν προσφερθεί, αυτούς που τους έχουν ευεργετήσει. Θυμούνται μόνο τα λάθη, τα σφάλματα και τα κρίματα των άλλων. Γίνονται εύκολα κριτές, δικαστές που επιζητούν την τιμωρία των "ενόχων".
Και υπάρχουν κι αυτοί που ζουν με τα κρίματα των άλλων, κουβαλούν μια ενοχή, μια αμαρτία που έχουν κληρονομήσει και μαθαίνουν να πορεύονται μ' αυτήν, να αγωνίζονται για μια εξιλέωση που δεν είναι καν δική τους.
Η αφήγηση τόσο περιεκτική, ώστε οι σκηνές του έργου είναι σαν να διαδραματίζονται μπροστά στα έκπληκτα μάτια του αναγνώστη.
Η συγγραφέας έχει δημιουργήσει ένα μυθιστόρημα χωρίς ανούσιες περιγραφές και περιττές σκηνές που οι σελίδες ρέουν σαν νεράκι. Δοσμένες σε ξεχωριστά κεφάλαια η ιστορίες της Λένης, του Γιόχαν, της Βιολέτας, του Γκούσταφ βοηθούν τον αναγνώστη να δει την πραγματική τους διάσταση και συγχρόνως να κατανοήσει τις πράξεις τους.
Η Βιολέτα και ο Γκούσταφ γεννήθηκαν σε ταραγμένες εποχές. Η Λένη και ο Γιόχαν έζησαν τα λάθη της Ιστορίας και πλήρωσαν τις αμαρτίες των γονιών τους.
Η Λένη αγωνίστηκε ν’ ανακαλύψει τις ρίζες της, ο Γιόχαν θέλησε να τις κάψει.
Μυθιστόρημα ή αληθινή ιστορία;
Δεν μένει, παρά να βγάλετε τα δικά σας συμπεράσματα, διαβάζοντάς το!
Το βέβαιο είναι, ότι είναι συγκλονιστικό!
Κυρία Βόικου, πολλά συγχαρητήρια!

http://vivlioaromata.blogspot.com/201...

[Bookish Bluestocking · Rating 5 out of 5]

Κάθε βιβλίο της κας Βόικου είναι αναγνωστική απόλαυση και με κάθε καινούργιο βιβλίο βελτιώνεται η γραφή. Μου αρέσει πολύ το στυλ της, λογοτεχνία χωρίς υπερβολικούς λυρισμούς και εξάρσεις (ο μόνος που μπορεί να το υποστηρίξει κατά τη γνώμη μου είναι ο Βενέζης) με σωστή ψυχολογία ηρώων, παράσυρση του αναγνώστη στα μονοπάτια που θέλει η συγγραφέας χωρίς να μπορεί να απεμπλακεί, φωτισμός όλων των απαραίτητων σκοτεινών πτυχών της ψυχής και της ιστορίας, όταν κλείνεις το βιβλίο έχεις την αίσθηση ότι γνωρίζεις τα σημαντικά θέματα της ζωής των ηρώων της. Είναι από τις συγγραφείς που αγοράζω τα βιβλία τους χωρίς να ψάξω κριτικές ή οπισθόφυλλο γιατί πιστεύω ότι θα μου χαρίσουν ένα αξιομνημόνευτο ταξίδι και δεν έχω πέσει έξω, με πιο έντονο το συναίσθημα με κάθε καινούργιο βιβλίο.

[Lena Papanikolaou · Rating 5 out of 5]

Μετά την υπέροχη ΄΄Πόλη που δακρύζει΄΄ η συγγραφέας, έρχεται με τη νέα συγκλονιστική ιστορία , την ιστορία της Λένη , για να ταράξει τα νερά της Ελληνικής λογοτεχνίας.
Ο αναγνώστης θα βιώσει ένα ανεπανάληπτο ταξίδι, θα ζήσει από πρώτο χέρι, τη βία , την σκληρότητα,τα σκηνικά καταστροφής, θα βρεθεί θεατής πρώτης θέσης ,καθώς οι ήρωες έρχονται αντιμέτωποι με τα φαντάσματα του παρελθόντος.Θα ζήσει τις σοκαριστικές επιπτώσεις, που έχουν στη ζωή τους οι πράξεις των γονιών τους.
Λένη και Γιόχαν οι κεντρικοί ήρωες γνωρίζουν καλύτερα από όλους πως είναι να ζεις στην απομόνωση, βιώνουν την μοναξιά μέχρι το μεδούλι.
Οι ρωγμές σε δύο τόσο ξεχωριστές ψυχές , γίνονται σύνδεσμοι που τις ενώνουν για πάντα.
<<Έχει μέτρο η δυστυχία ;>>
Κάποιοι τελείως αδύναμοι αφήνονται στην μοίρα τους και κάποιοι παλεύουν μέχρι το τέλος, προσπαθώντας να διαχειριστούν τις τραγικές καταστάσεις.
Επιβιώνουν οι δυνατοί αλλά κανείς δεν μπορεί να μείνει αλώβητος..
Το παρελθόν τους ακολουθεί, το κουβαλάνε μέσα τους για πάντα.
Πάμε να γνωρίσουμε τους ήρωες.
Ο Γκούσταβ ένας Γερμανός στρατιώτης, θα βρεθεί στην Αθήνα , θα συναντήσει τον έρωτα στο πρόσωπο της απελπισμένης Βιολέτας.
Ο Έρωτας και η ανάγκη της επιβίωσης μαζί, σε μια κοινή πορεία!
Μέσα από την απαγορευμένη σχέση, έρχεται ο καρπός του έρωτά τους , το κορίτσι της ντροπής η Λένη.
Η Λένη μεγαλώνει χωρίς αγάπη, χωρίς στοργή,
ψάχνει απεγνωσμένα να βρει τις ρίζες της, αντίθετα από τον Γιόχαν που θα κάνει τα πάντα για τις ξεχάσει.
Ο Γιόχαν και η Λένη θα προσπαθήσουν να επουλώσουν τις πληγές του παρελθόντος.
Δυο ζωές κατεστραμμένες ,τόσο διαφορετικές μα συγχρόνως τόσο όμοιες,που μέσα από τις πιο αντίξοες συνθήκες της ζωής βίωσαν τον πόνο , την απόρριψη , την ντροπή, την αποξένωση, την απέραντη δυστυχία.
Άνθρωποι χωρίς όνειρα ,στερημένοι από αγάπη και τρυφερότητα.. Κάθε μέρα που ξημερώνει ίδια με την άλλη...Μέσα στη σιωπή , μέσα στην ενοχή..μέσα στην ντροπή..μέσα στα μυστικά..
Είναι αυτοί... και η μοναξιά τους...
Δεν υπάρχει ελπίδα καμιά ελπίδα διαφυγής..
Ζούνε εγκλωβισμένοι μέσα στο παρελθόν.
Τραγικές φιγούρες που τις τσάκισε η σκληρότητα των ανθρώπων.
Η επιβίωση γίνεται σκοπός της ζωής τους και χωρίς να το καταλάβουν μέρα με την μέρα, γίνονται άνθρωποι χωρίς συναισθήματα.
Υποφέρουν σιωπηλά και ενώ τα χρόνια περνούν τα σημάδια της ψυχής τους βρίσκονται βαθιά μέσα τους.
Ο πόλεμος γεννάει τέρατα!

<<Άσε το παρελθόν να κοιμάται.Μην το σκαλίζεις άλλο.Βρομάει>>
Λόγια που δεν ισχύουν...

Λόγια απελπισίας που σου ματώνουν τη ψυχή.


<<Πες ένα ευχαριστώ επιτέλους στον Θεό που πιστεύεις!Πες ένα ευχαριστώ στην τύχη που σου΄λαχε.Για τον Θεό, Λένη, δεν ξέρεις πόσο τυχερή είσαι που δεν ξέρεις ποιοι είναι οι γονείς σου.Έγινες αυτή που εσύ θέλησες να γίνεις.Στο σώμα σου κυλάει το αίμα σου και μόνο.Τυχεροί όσοι δεν γνώρισαν τους πρόγονούς τους, τυχεροί όσοι τους σκότωσαν πριν τους σκοτώσουν εκείνοι...>>


«αμαρτίαι γονέων παιδεύουσι τέκνα»
Νομίζω πως αυτή η φράση κουμπώνει απόλυτα με την απελπιστική ζωή των ηρώων.
<<Κρατάμε πάντα για τον εαυτό μας τον πιο μεγάλο πόνο, την ενοχή που μας έχει σημαδέψει, την ντροπή που μας ακολουθεί..>>

Οργή Αδικία Πόνος Λύπη για τη Λένη και τον Γιόχαν τα δύο αθώα θύματα αυτής της ιστορίας.
Είναι εύκολο να κρίνουμε , να καταδικάζουμε,και να ξεχνάμε πως η αλήθεια έχει δύο πρόσωπα!
Η συγγραφέας έστησε ένα άψογο ψυχογράφημα, μέσα σ'ένα εξαιρετικό σκηνικό, που θα προβληματίσει και θα συγκινήσει κάθε αναγνώστη !
Ένα απίστευτο οικογενειακό έπος που εκτείνεται σε δυο γενιές, μια συγκλονιστική πορεία προς την λύτρωση και την γαλήνη της ψυχής!
Μην το προσπεράσετε!!!
https://lovebooksloveread.blogspot.co...

[Irene_flowerflake · Rating 3 out of 5]

Δεν θα κρίνω το βιβλίο ιστορικά. Θα το θεωρήσω προϊόν μυθοπλασίας με μια μικρή δόση αλήθειας. Ίσως να κάνω λάθος. Ίσως όχι. Όμως ήταν ένα συγκινητικό βιβλίο με πολλές οπτικές γωνίες και όμορφη αφήγηση.

[Dora · Rating 4 out of 5]

Το πρώτο μισό είναι τοσο διαφορετικά γραμμένο από το δεύτερο, που μου φάνηκε ότι γράφτηκε από άλλον. Το δεύτερο μισό είναι εκπληκτικα δοσμενο. Τα 4 άστρα πάνε για αυτό. Ο Γιόχαν με μαγνητισε

[Eva Maraki · Rating 4 out of 5]

" ΤΟ ΚΟΡΙΤΣΙ ΤΗΣ ΝΤΡΟΠΗΣ"


Η Σ.Βόϊκου , η συγγραφέας πολλών και πολύ αγαπημένων βιβλίων από τους αναγνώστες επέστρεψε με ένα μυθιστόρημα γροθιά στο στομάχι. " Το κορίτσι της ντροπής" είναι ένα μυθιστόρημα βασισμένο σε αληθινά γεγονότα .
Η Λένη είναι το κορίτσι της ντροπής , το παιδί του εχθρού. Αυτό την κυνηγά από την ώρα που γεννήθηκε και της κατατρώει τα σωθικά. Η ίδια προσπαθεί να διερευνήσει το οικογενειακό της δένδρο και να μάθει τι πραγματικά της συνέβη. Πολλά πράγματα τα αγνοεί. Άλλα δε τα φαντάζεται καν. Όταν γνωρίζει το Γιόχαν καταλαβαίνει πως έχουν μια άδικη, κοινή μοίρα. Προσπαθούν να αποτινάξουν το ανίερο στίγμα που τους κληροδότησαν οι γονείς τους και να ζήσουν ήρεμα και γαλήνια . Άραγε, θα τα καταφέρουν;
Το βιβλίο αυτό είναι με μια λέξη συγκλονιστικό. Διαπραγματεύεται ένα πολύ ευαίσθητο θέμα. Τα παιδιά που γεννήθηκαν στον Β παγκόσμιο είχαν να αντιμετωπίσουν πάρα πολλά δεινά . Όσα ήταν νόθα από τον εχθρό ή όσα γεννήθηκαν από Ναζί στη Γερμανία και μετά την πτώση του Χίτλερ είχαν να αντιμετωπίσουν την κατακραυγή των συμπατριωτών τους , πέρασαν έναν φρικτό γολγοθά. Αντιμετώπιζαν την απόρριψη, την αποδοκιμασία . Πλήρωσαν με περιθωριοποίηση τα κρίματα των γονέων τους. Από αθώα θύματα θύτες για τα λάθη άλλων.
Δε θα ήθελα να σας καταθέσω πολλά. Νομίζω πως για τέτοια βιβλία τα λόγια είναι φτωχά. Σε πολλά σημεία συγκινήθηκα. Αλλού έκλαψα για τις αδικίες και τους αθώους που καταδικάστηκαν να ζήσουν έναν καταστροφικό πόλεμο . Για τα παιδιά που πλήρωναν στη συνείδηση όλων για την ταυτότητα του πατέρα τους. Είναι ύμνος αντιπολεμικός. Ωδή στην αθωότητα που χανόταν στα χρόνια του πολέμου.
Η συγγραφέας θεωρώ πως παρέδωσε ένα άρτιο και εξαιρετικό μυθιστόρημα με σεβασμό στο παρελθόν και στα θύματα του πολέμου . Έκανε ενδελεχή έρευνα σε ιστορικές πηγές και με παραστατικό τρόπο μας μετέδωσε τις αληθινές ιστορίες των παιδιών που παιδεύτηκαν από τις αμαρτίες των γονέων. Η Βόϊκου δε χρειάζεται συστάσεις. Η γραφή της είναι λογοτεχνική και παράλληλα αποπνέει συναίσθημα και ρεαλισμό.
Σας το προτείνω ανεπιφύλακτα...δε νομίζω πως αυτό το μυθιστόρημα δε θα αφήσει "κάτι"μέσα στην ψυχή σας.

[Ευαγγελία · Rating 3 out of 5]

Ενδιαφέρον, πρωτότυπο, συγκινητικό. Μια άλλη όψη της κατοχικής πραγματικότητας, διαφορετική από αυτή που βλέπουμε σε άλλα βιβλία που αναφέρονται στην εποχή. "Τα παιδιά της ντροπής" - γιατί κατά τη γνώμη μου έτσι θα έπρεπε να λεγόταν το βιβλίο, εφόσον κατά το ήμισυ εστίασε στην ιστορία της Λένης - έρχονται αντιμέτωπα με το μίσος και της προκαταλήψεις της εποχής και σηκώνουν στους ώμους τους τα λάθη των γονιών τους. Προκαλεί έντονα συναισθήματα, αλλά σε κάποια σημεία βαρέθηκα.

[Μαρία Δαμιανάκου · Rating 5 out of 5]

Ένα απίστευτα όμορφο βιβλίο!

[Valentini Georgopoulou · Rating 5 out of 5]

«Παιδιά της ντροπής», «παιδιά της Βέρμαχτ» ήταν τα παιδιά που γεννήθηκαν κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου και της Γερμανικής Κατοχής από μητέρα Ελληνίδα και πατέρα Γερμανό, στρατιώτη του Γ’ Ράιχ. Παιδιά που από την πρώτη στιγμή της γέννησής τους ήταν καταδικασμένα να ζουν με το στίγμα, την στάμπα, την ταμπέλα της ντροπής και της προδοσίας. Παιδιά που δεν έφταιγαν σε τίποτα και πλήρωσαν τα λάθη και τις αμαρτίες των γονιών τους.

Καρπός μια τέτοιες ένωσης, το παιδί μιας καταδικασμένης αγάπης ήταν και η Λένη. Το μπάσταρδο της Βιολέτας, ο σπόρος του εχθρού. Παιδί αγνώστου πατρός, άνθρωπος χωρίς ταυτότητα, ανύπαρκτη, αόρατη, ανεπιθύμητη, παρείσακτη, παραγκωνισμένη, ένα λάθος, ένα βάρος στους ώμους της μάνας, της γιαγιάς και της κοινωνίας.

Πόσο άσχημο συναίσθημα είναι να μην ανήκεις πουθενά και σε κανέναν! Η Λένη είναι ένα παιδί που μεγαλώνει με την γεύση της απόρριψης, της απομόνωσης, της αποξένωσης και της κοινωνικής κατακραυγής. Κανείς και ποτέ δεν την αποδέχτηκε, δεν την γνώρισε, δεν την αγάπησε. Η ψυχή της είχε μόνο πληγές να μετρά, πολλές και βαθιές. Όσοι αντίκριζαν τα καταγάλανα μάτια και τα ξανθά της μαλλιά, δεν έβλεπαν ένα αθώο πλάσμα, ένα παιδί, ένα αθώο θύμα του πολέμου, παρά μόνο ένα μίασμα, ένα προϊόν εχθρικής προέλευσης.

Η Λένη όταν ενηλικιώνεται θα αναζητήσει ένα καλύτερο μέλλον σε μια νέα πατρίδα, στο Μόναχο. Ζει με την μικρή φλόγα της ελπίδας πως όλα θα αλλάξουν, ευελπιστεί σε ένα καλύτερο αύριο γεμάτο χαρά, χαμόγελα, φως, αγάπη, γαλήνη και αποδοχή. Εκεί θα γνωρίσει τον Γιόχαν, παιδί ενός από τους πιο ισχυρούς αξιωματικούς του Γ’ Ράιχ, που προσπαθεί να αποτινάξει το στίγμα που το κληροδότησε ο πατέρας του.

📌Λένη & Γιόχαν.
📌Το κορίτσι της ντροπής & ο γιος του δολοφόνου.

Τα δυο αυτά παιδιά θα αγαπηθούν και θα ζήσουν μαζί για πολλά χρόνια, ήσυχα σε κάποιο ψαροχώρι της Ολλανδίας. Θέλουν να ξεχάσουν ότι τους πλήγωσε. Θέλουν να ζήσουν μια ζωή από την αρχή, χωρίς να σέρνουν πίσω τους τις βαριές σιδερένιες μπάλες του παρελθόντος. Η Λένη, κάποια στιγμή, θέλει να βρει τις ρίζες της, όμως ο Γιόχαν θέλει να κάψει τις δικές του, να σταματήσει το κακό εκεί, με εκείνον. Και οι δυο γυρεύουν την δικαίωση, την κάθαρση, την λύτρωση, την συγχώρεση. Άραγε θα καταφέρουν να σκοτώσουν τα φαντάσματα του παρελθόντος και να ηρεμήσουν οι ψυχές τους;

Ένα εξαιρετικό ιστορικό μυθιστόρημα, βασισμένο σε αληθινά γεγονότα, που σου γεννά ποικίλα συναισθήματα. Υπέροχη γραφή και πλοκή που σε παρασέρνει, σε κάνει κομμάτι της ιστορίας. Αλήθειες που πονάνε, γεγονότα και πράξεις που σε συγκλονίζουν. Μια ιστορία γραμμένη με τα πιο ζοφερά χρώματα, γεμάτη δάκρυα, πόνο, δυστυχία, και με την μυρωδιά της νεκρής σάρκας διάχυτη παντού. Μια ιστορία για όλους εκείνους που έχασαν τη ζωή τους, αλλά και για κείνους που έμειναν πίσω, λαβωμένοι σωματικά και ψυχικά. Για τα παιδιά εκείνα που έζησαν τα λάθη της Ιστορίας και πλήρωσαν τις αμαρτίες των γονιών τους.

Θερμά συγχαρητήρια κ. Βόϊκου για το εξαιρετικό σας πόνημα!!
👏👏👏💯💯💯

��️«Πάντοτε υπάρχουν πράγματα για τα οποία ντρέπεσαι, για τα οποία φοβάσαι, με τα οποία δεν θέλεις να αναμετρηθείς και δεν τα λες σε κανέναν. Ούτε καν στον ίδιο σου τον εαυτό.» (σελίδα 140)

✒️«Όσες γλάστρες κι αν αλλάξεις, οι ρίζες σου μένουν ίδιες…» (σελίδα 382)

[Lia Panagiotidou · Rating 5 out of 5]

Μόλις τελείωσα το νέο βιβλίο της Σοφίας Βόικου, ΤΟ ΚΟΡΙΤΣΙ ΤΗΣ ΝΤΡΟΠΗΣ, και για ακόμη μία φορά δεν ξέρω τι να πω για τη συγγραφέα και τη γραφή της! Κάθε φορά καταφέρνει να με αφήνει άφωνη, γεμάτη από συναισθήματα. Ταυτόχρονα όμως νιώθω και λίγο "άδεια" γιατί αποχωρίζομαι τους ήρωες της και δεν θα τους έχω ξανά συντροφιά μου. Βλέπετε, έχει το χάρισμα να γράφει δυνατές, καλογραμμένες ιστορίες, με σφιχτή πλοκή που δεν κουράζει σε κανένα σημείο, αντιθέτως σου κρατάει το ενδιαφέρον αμείωτο μέχρι την τελευταία σελίδα σε σημείο να στεναχωριέσαι που τελείωσες την ανάγνωση τους!
Έτσι και στο κορίτσι της ντροπής, που μας παρουσιάζει ένα θέμα όχι και τόσο συνηθισμένο. Παρόλο που έχουμε διαβάσει ως αναγνώστες αρκετά βιβλία για την περίοδο της Κατοχής, εδώ η συγγραφέας κάνει τη διαφορά και μας μιλάει για τα "παιδιά της Βέρμαχτ". Πρόκειται για τα παιδιά που είχαν γεννηθεί από Γερμανό στρατιώτη και γυναίκα μιας κατεχόμενης χώρας κατά τη διάρκεια του Β' Παγκόσμιου Πόλεμου. Ένα τέτοιο παιδί είναι και η ηρωίδα μας, η Λένη, που προσπαθεί να καταλάβει ποιο ήταν το δικό της φταίξιμο ώστε να της φέρονται όπως της φέρθηκαν στη ζωή της και να είναι ένα παιδί της ντροπής. Έτσι, για να βρει τις απαντήσεις της, ξετυλίγεται μπροστά μας η ιστορία της ζωής της καθώς και αυτή της μητέρας της.
Στον αντίποδα, η συγγραφέας μας παρουσιάζει μέσα από την ιστορία του Γιόχαν και την άλλη πλευρά, το παιδί ενός από τα πιο εκλεκτά μέλη του Τρίτου Ράιχ, που βλέπει τη ζωή του καθώς και την εικόνα της οικογένειας του, που είχε πλάσει ως παιδί στο μυαλό του, να αναιρείται και να διαλύεται!
Η μοίρα θα φέρει τον έναν στο πλευρό του άλλου και θα προσπαθήσουν να νικήσουν τους δαίμονες τους παρέα. Παιδιά που παλεύουν να απαγκιστρωθούν από τη ντροπή του ονόματος των γονιών τους, που προσπαθούν να αποδείξουν πως δεν είναι οι γονείς τους...
Είναι κρίμα γιατί το κορίτσι της ντροπής είναι ένα βιβλίο που αν είχε εκδοθεί σε καλύτερα χρόνια, θα είχε γίνει μια καλογυρισμένη σειρά, γιατί θα του άξιζε να γινόταν κάτι τέτοιο! Συγχαρητήρια για ακόμη μία φορά στην κυρία Βόικου για τις εξαιρετικές ιστορίες που πλάθει!

[Soula · Rating 4 out of 5]

Ανατρεπτικό, καθηλωτικο με έντονες περιγραφές και συναισθήματα. Ένα μυθιστόρημα σταθμός για τα γεγονότα εκείνης της εποχής που τα μάθαμε με πολλά κενά... Είτε γιατί δεν συνέφερε να μας πουν για την παθητική στάση και την ανικανότητα των πολιτικών εκείνης της περιόδου.. Είτε γιατί η φρίκη της εποχής εκείνης έχει στιγματίσει βαθιά κάποιους... Ο απόηχος και τα αποτελέσματα του φρικιαστικου αυτού πολέμου σε μια Ελλάδα που παλεύει να σταθεί στα πόδια της , να ενώσει τα κομμάτια της και να επιβιώσει αποτυπώνονται με έντονα χρώματα μέσα από την ιστορία της Λενης και του Γιόχαν... Οι κατακτητές στο διάβα τους, Εκτός απο καμένη γη άφησαν και παιδιά τα οποία ήταν οι αποδέκτες του μίσους, της κακίας, του φόβου, των προκαταλήψεων ... Ένα τέτοιο παιδί και η Λενη που βιώνει το μίσος, την κακία, την μοχθηρία, την στενομυαλια, των ανθρώπων που στα ξανθά μαλλιά και τα γαλανά μάτια της δεν βλέπουν την αγνότητα και την αθωότητα μιας παιδικής ψυχής Αλλά τον γερμανό κατακτητή και ασελγούν πάνω της όπως αυτός...Λεηλατούν και βιάζουν την ψυχή της, κλέβουν την ανεμελιά και την γαλήνη της...ληστεύουν την Ζωή της σε αντίθεση με τον Γιόχαν που θέλει να ξεχάσει να διαγράψει από την μνήμη του την παιδική του ηλικία. Τι κι αν προέρχεται από ένα ευτυχισμένο οικογενειακό περιβάλλον το οποίο γρήγορα μετατρέπεται σε έναν εφιάλτη αφού η ανέμελη και ξένοιαστη ζωή του καταποντίζεται και βυθίζεται στον ωκεανό του μίσους, του θανάτου, της φρίκης...Δύο παιδιά τόσο διαφορετικά, μα συνάμα και ίδια ... Μια παιδική ψυχή που γυρεύει απαντήσεις για να γαληνεψει...Απαντήσεις που θα περίμενε κανείς μετά από τόσα χρόνια θα είχαν δοθεί...Όμως επικρατεί σιγή, τα στόματα είναι καλά σφραγισμένα ....Πολλά Συγχαρητήρια κα Βοικου

[Zoi Margellou · Rating 5 out of 5]

Ενα βιβλίο που μόνο ντροπή δεν προκαλεί, ορμώμενη από τον τίτλο του! Και μια Σοφία Βοικου καλύτερη από ποτέ για μένα!
Ναι είναι σκληρό, καθηλωτικό, αναφερόμενο στη γερμανική κατοχή και σε όλα όσα διαδραματίστηκαν τόσο στην Ελλάδα, αλλά και αντίστοιχα στη Γερμανία μέσα από ένα γαιτανάκι ηρώων που άλλοι θέλουν να ζήσουν,άλλοι να ξεχάσουν,άλλοι να ξεφύγουν κ σωθούν, δοσμένο με πολύ προσοχή στα ιστορικά γεγονότα της εποχής και στην βιαιότητα της και με ένα τρόπο που μόνο αποστροφή κ αηδία δεν σου προκαλεί, Ίσως κ αυτό να είναι η μεγάλη επιτυχία της Σοφίας Βοικου στο εν λόγω βιβλίο.
Και μέσα από το παρελθόν και την σύνδεση γεγονότων-προσώπων-καταστάσεων φτάνει στο σήμερα και στην εξιλέωση, την λύτρωση, την ανακούφιση..
Ίσως πολλοί να νομίζουν ότι πρόκειται για ένα ακόμα συνηθισμένο βιβλίο αναφερόμενο στα γεγονότα της τότε εποχής μέσα από μια "ρομαντική"ιστορία εποχής. Αλλά επ ουδενί δεν είναι κάτι τέτοιο! Αλλά απολλά περισσσότερα που αξίζει να τα ανακαλύψετε διάβάζοντας το.
Τα Συγχαρητήρια μου στην Σοφία Βοικου!

[Roula T · Rating 2 out of 5]

Πέρα βρέχει. Έχει όλες τις καλές προθέσεις η συγγραφέας να αγγίξει ενα θέμα σοβαρό, που νομίζω όμως ότι ξεπερνάει τις δυνατοτητές της να το αποτυπώσει με τρόπο που τουλάχιστον σέβεται τους ήρωες και τον αναγνώστη. Η ηρωίδα ειναι μια τριαλαρίμ-τριαλαρόμ ελαφρόμυαλη που ενθουσιάζεται που οι Γερμανοί θα μπουν στην Αθήνα! Ναι, ΟΚ, τα νιάτα ειναι νιάτα, η ζωή συνεχίζεται και στην κατοχή, ο κόσμος δε σταμάτησε να ελπίζει, να αγαπά, να ερωτεύεται, αλλά ειναι τόσο εξόφθαλμα ρηχός ο τρόπος που αποδίδεται όλο αυτό στην πρωταγωνίστρια, που μοιάζει κωμικό. Γνωρίζει έναν, δεν τρελαίνεται κιόλας, αλλά κάνει παιδί μαζί του. Από δίπλα κι ο σοφός τρελός/πρώην αρραβωνιαστικός/τραυματίας μετώπου Αλβανίας που τα ξέρει όλα και δίνει λύσεις. Το καρέ συμπληρώνουν οι γειτονισσες που γλωσσοτρώνε την ηρωίδα αλλά τους δίνει σοκολάτες και κάνουν μόκο και ο δοσιλογος-προδότης ξάδερφος, που είναι και ψιλοπέφτουλας/πλούσιος/κυνικός κτλ. Ένας αχταρμάς.

[Mary2pakon · Rating 5 out of 5]

Συγκλονιστικό.. Σκληρό σε πολλά σημεία.. Στο τέλος έρχεται η κάθαρση.. Δεν είχα σκεφτεί ποτέ πως θα μπορούσαν να νιώσουν αυτά τα παιδιά.. Πως μεγάλωσαν, πόσο ρατσισμό μπορεί να βίωσαν, bullying ( που είναι κ της μόδας ο όρος).. Ιδεολογίες που σε εμάς σήμερα είναι αυτονόητες, τι σημασία έχει αν οι γονείς δεν έχουν την ίδια εθνικότητα? Κάποτε δεν ήταν απλό.. Από τα καλύτερα βιβλία που διάβασα φέτος..

[Ντίνα Βαρδάκα · Rating 5 out of 5]

Ένα ακόμη βιβλίο της αληθινό αριστούργημα.

[Vassiliadi · Rating 3 out of 5]

Σκληρό βιβλίο. Δεν ειναι ελαφρυ καλοκαιρινο αναγνωσμα.Αν ο επίλογος είχε γραφτεί ως πρόλογος θα με είχε βοηθήσει περισσότερο στην ανάγνωση.

[Mina · Rating 4 out of 5]

Αρκετά καλό. Ωραίες σκέψεις και πληροφορίες για ένα θέμα που αγνοούμε.

[Antonis-Katerina Scaniakias-Pts · Rating 3 out of 5]

Ένα καλό βιβλίο...Εχει κάποιο ενδιαφέρον.... Με κούρασε λίγο ο ��ρόπος γραφης και άρχισε να γίνεται καλό από την μέση κι μετά...