Oφείλω να παραδεχτώ πως είμαι αρκετά προκατειλημμένος με τα περισσότερα εγχειρίδια «αυτοβελτίωσης», εκλαϊκευμένης φιλοσοφίας , διδαχών ενδοσκόπησης κλπ. Ο Μπουκάι έχει καταφέρει να δημιουργήσει αρκετό ντόρο με τα πονήματά του, τα οποία αποτελούν (μάλλον) το απόσταγμα από την εμπειρία του ως ψυχοθεραπευτή, ενώ φιγουράρει και στις λίστες των ευπώλητων παγκοσμίως.
Αυτό δεν με εκπλήσσει, καθώς ακολουθεί μία ασφαλή συνταγή, δημιουργώντας μια συλλογή παραβολών/ιστοριών/παραμυθιών, περιβάλλοντάς τις με την εσάνς της ψυχανάλυσης, ενώ βάζει παράλληλα στο κάδρο τον κεντρικό ήρωα ο οποίος αναζητά απαντήσεις μέσω του ψυχοθεραπευτή (περσόνα του ίδιου του Μπουκάι). Φυσικά, εδώ δεν περιμένουμε «σκοτεινούς» ασθενείς οι οποίοι κρύβουν μυστικά στις λαβυρινθώδεις δομές του υποσυνείδητού τους, αλλά ούτε και ψυχαναλυτές-ντετέκτιβς οι οποίοι μετατρέπουν την κάθε συνεδρία σε ανακριτική διείσδυση.
Εδώ έχουμε παραβολικού χαρακτήρα, αυτοτελείς , ετερόκλητες αφηγήσεις, οι οποίες θα μπορούσαν να αποτελούν ιστορίες από τις «Χίλιες και μία νύχτες», παραμύθια της ελληνικής παράδοσης, χριστιανικές παραβολές, διηγήσεις ανατολίτικης φολκλόρ παραγωγής, αποφθέγματα του Κομφούκιου ή του Βούδα κλπ. Ο συγγραφέας λοιπόν, σε αυτό το ανθολόγιο παραινέσεων, ανασύρει αρχέτυπα από όλες σχεδόν τις παραδόσεις, προκειμένου να προλειάνει ένα οικείο έδαφος πρόσληψης για τους αναγνώστες.
Οι ιστορίες διέπονται (προφανώς) από μία ανισότητα ως προς την ισχύ και την καθολικότητα των μηνυμάτων, αλλά και από το κοινό το οποίο θα μπορούσαν να συγκινήσουν, αφού θαρρείς πως άλλες απευθύνονται σε μαθητές, άλλες σε φοιτητές και άλλες σε ενηλίκους. Αυτό δεν είναι απαραίτητα κακό, πολλώ δε μάλλον από τη στιγμή που η οικονομία του λόγου του βοηθά στο «χώνεμα» των ιστοριών, κάποιες εκ των οποίων θα είναι ήδη γνωστές στους αναγνώστες.
Αυτό που αφαιρεί από το βιβλίο τον μανδύα ενός έργου που αποτελεί κάτι παραπάνω από μια συλλογή παραμυθιών σε ιλουστρασιόν επιστημονικό περίβλημα, είναι η υπέρ το δέον οπτιμιστική θεώρηση, η σχεδόν παντελής απουσία «σκληρών» και μη αναστρέψιμων μαθημάτων τα οποία μας δίνει η ζωή. Ακόμη και εκεί που προσπαθεί να παροτρύνει τον ασθενή να ξεφύγει από μανιχαϊστικές απόψεις και να δεχτεί ότι δεν υπάρχει μόνο άσπρο και μαύρο, καλό και κακό, φως και σκοτάδι, δε γίνεται ιδιαίτερα πειστικός.
Παρόλα αυτά, υπάρχουν αφηγήσεις οι οποίες θα κάνουν και έναν απαιτητικό αναγνώστη να χαμογελάσει συγκαταβατικά, δεχόμενος τον πανανθρώπινο και διαχρονικό χαρακτήρα του μηνύματος. Και σε αυτή την περίπτωση πάντως, τα περισσότερα credits θα πρέπει να πιστωθούν στη σοφία της λαϊκής παράδοσης ή σε κάποιον άλλο διηγηματογράφο και όχι στον ίδιο τον Μπουκάι.
Εν τέλει, είναι μια συλλογή που θα βοηθήσει εκπαιδευτικούς όλων των βαθμίδων οι οποίοι θέλουν να εμπλουτίσουν τη διδασκαλία τους με εύληπτα κείμενα, εμφορούμενα από αισιόδοξα μηνύματα για τη ζωή. Για τους περισσότερους μη περιστασιακούς αναγνώστες, αποτελεί ένα «φιλεράκι» μεταξύ πιο απαιτητικών αναγνωσμάτων. Δεν θα τους βοηθήσει να επαναδιατυπώσουν τον αξιακό τους κώδικα, ούτε θα ανασυγκροτήσει την ψυχοσύνθεσή τους. Περισσότερο θα καλύψει την ανάγκη που έχουν κάποιοι να επιβεβαιώσουν συμπεράσματα στα οποία έχουν ήδη καταλήξει, μέσω μιας επίκλησης στην «αυθεντία».